İyi Bir Merdiven Nasıl Olmalı?

Umumi binalarla otel, is hanı, büro, pasaj v.b. birden
fazla katı olan ev ve apartmanların bagımsız bölümlerinin ortak merdivenleri ahsap olamaz.
Merdivenlerin çatı, bodrum ve benzeri ortak alanlara ulastırılması zorunludur.
Merdiven kovasının dar kenarı (0,10) m.’den az olamaz.
Basamak genisligi: 2a+b=60 ile 64 formülüne göre hesaplanır. Formüldeki a= yükseklik, b=
genisliktir.
Merdiven tanziminde en çok 18 rıhtan sonra ara sahanlık bırakılacaktır.
İmar Kanunu ile imar planı ve bu Yönetmelik hükümlerine göre korunması mümkün olan
binalarda kat ilavesi halinde, mevcut merdivenler bu madde hükümlerine uymadıgı takdirde,
bu konuda yapılacak islemi saptamaya ilgili belediyesi yetkilidir.
Merdivenlerin her iki tarafında da özürlülerle ilgili TSE standartlarına uygun korkuluk ve
küpeste yapılması ayrıca sahanlık ve merdiven dösemelerinde ve kaplamalarında da
standartlara uyulması zorunludur. Merdiven basamakları ve sahanlık ölçülerine dair TSE
standartlarının bu maddede belirtilen ölçü ve miktarlardan küçük olması halinde bu madde
hükümleri geçerlidir.
Binalarda usulüne göre asansör yapılmıs olması nizami sekil ve ölçülerde merdiven yapılması
kosulunu ortadan kaldırmaz.


Merdiven Kolu ve Sahanlık Genislikleri İle Merdiven Basamaklarının Ölçüleri
 Konut Binalarında:
Ortak merdiven ve sahanlık genislikleri l.20 m.’den az olamaz. Çatıya ve bodrum katlara
ulasan ortak merdivenlerde de bu ölçülere uyulur.
Bu ölçüler tek aileye mahsus evlerde veya bagımsız bölümlerde (dubleks, tripleks,…vb.)
(0,90) m.’ye, servis merdivenlerinde (0,70) m.’ye kadar indirilebilir.
İskan edilmeyen çatı aralarına çıkan merdivenlerde bu ölçüler aranmayabilir. Merdivenin
çatıya ulasmaması durumunda çatıya çıkısı saglayacak gemici merdiveni bulunması sarttır.
Çatılı binalarda çatıya çıkmak için en az (0,80 x 0,80) m. boyutlarında kapaklı bir delik
bulundurulur.
Merdivenin çatı ile irtibatlandırılması zorunludur ve Merdiven bosluklarında, yangın anında
duman tahliyesi için en az 0,40m.x0,40m. veya Ø= 0,30 m. ölçülerinde hava bacası
bırakılması ve dogalgaz kaçakları anında dogal gazın tahliyesi için serbest en kesit alanı en az
150cm2 olan havalandırma kanallarının olması veya gaz alarm cihazının kullanılması
zorunludur.


Merdiven Basamaklarının Ölçüleri:
Basamak yüksekligi; 0.17 m.’den fazla olamaz.
Basamak genisligi; 0.27 m.’den az olamaz.

Balansmanlı merdivenlerde, merdiven genisligi kova kenarında asgari basamak genisligi
0.10m. olacak, bu genislik basamak ortasında 0.27 m.’den asagı düsmeyecektir.
İskan edilmeyen çatı arası ve çatılar ile bodrum katlara ait merdivenlerde rıht yüksekligi 0.20
m’den çok basamak genisligi ise 0.25 m’ den az olamaz.
 Konut Dısı Binalarda:
Herhangi bir merdivenin, yapıda merdiven merkez olmak üzere (25,00) m. yarıçaplı daire
içindeki piyeslere hizmet edebilecegi kabul edilir. Bunu saglamayan büyük boyutlu binalarda
yukarıdaki ölçüye uyularak gerekirse ikinci veya üçüncü merdiven tesis edilir.
Umumi binaların merdiven genisligi (1,60) m.’den az olamaz.
Umumi binalarda basamak genisligi ve yüksekligi:
iç merdivenlerde rıht yüksekligi : 0,l6 m.’den fazla
Dıs merdivenlerde rıht yüksekligi : 0,l5 m.’den fazla
İç merdivenlerde basamak genisligi : 0,29 m.’den az
Dıs merdivenlerde basamak genisligi : 0,32 m.’den az olamaz.
Balansmanlı merdivenlerde, merdiven genisligi kova kenarında asgari basamak genisligi
0.15m. olacak, bu genislik basamak ortasında 0.32 m.’den asagı düsmeyecektir.
Bu yönetmelikte olusturulması zorunlu tutulan ana merdivenler dısında düzenlenen
merdivenlerde, umumi bina tanımına girmeyen yapılarda düzenlenen bagımsız bölüm içi
merdivenlerde ve cephesi 8.00 m.den ve/veya kat alanı 150 m2.den küçük binalarda
düzenlenecek merdivenlerde; merdiven kolu ve sahanlık genisligi 1.20m.den az, basamak
yüksekligi iç merdivenlerde (0.17) m.den, dıs merdivenlerde (0.16) fazla, basamak genisligi
ise; iç merdivenlerde, çıkıs hattında (0.27) m.den, dıs merdivenlerde (0.30) m.den az olamaz.


 Korkuluklar:
Her türlü binada; balkon ve teras etrafında 5’den fazla basamagı bulunan açık merdivenlerde,
kotu (0.90) m.’den az olan pencere bosluklarında, döseme kotundan itibaren en az (0.90) m.
yükseklige kadar teknik sartlara uygun olarak, gerekli emniyet tedbirleri alınmak suretiyle
korkuluk yapılması mecburidir.
istinat duvarı üstünde ve her ne sebeple olursa olsun daha önce ön bahçelerin yaya kaldırımı
seviyesine göre (0.50) m.’den daha asagıda tesekkül etmis bahçelerde yol kenarına bahçe
duvarı yapılmadıgı takdirde, korkuluk yapılması zorunludur.

 

  • nilgül

    merhaba hocam
    sizden isteğim yarı döner merdivenlerin kesitini almayı gösteren bilgi istiyorum çok amaçok rica ediorum

  • Arda

    Merhaba,

    Binalarda, yatay demirli korkuluklarda, iki demir arasındaki boşluğun ne olması gerektiği ile ilgili bir yönetmelik arıyorum. Bu ölçü hangi standarta göre belirlenir? Binamızdaki korkuluk boşlıkları çok fazla olduğu için hayati tehlike arzediyor. Bu konuda yardıomcı olabilirseniz çok sevinirim. İnternette yaptığım araştırmada kesin bir ölçü hiç verilmemiş. Sizin makalenizde de “… teknik sartlara uygun olarak, gerekli emniyet tedbirleri alınmak suretiyle…” yazmışsınız. Ancak ilk defa bu sitede, çizimlerde 125mm’lik dairesel yapıların geçişine izin vermemeli şeklinde bir imaj görüyorum. Bunun yasal bir dayanağı var ise lütfen paylaşabilir misiniz?

    Çok teşekkürler, kolay gelsin.