Ä°mzaladığımız kontratlar nasıl olmalı, artış oranları neye göre belirleniyor, kiracılar kontrat öncesi evi hangi ÅŸartlarda tahliye edebilir, gürültücü komÅŸularla veya gürültü yaptığımızı iddia eden komÅŸularla yasal olarak nasıl uzlaÅŸabiliriz…

NTV’ye Sorun’ programına konuk olan Kültür Üniversitesi Medeni Hukuk Anabilim Dalı ÖÄŸretim Üyesi Prof. Turgut Öz, evsahibi-kiracı hakları ve komÅŸuluk hukuku hakkında bilgiler verdi.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının konut hakkımızla ilgili 57. Maddesine göre: “Devlet, ÅŸehirlerin özelliklerini ve çevre ÅŸartlarını gözeten bir planlama çerçevesinde, konut ihtiyacını karşılayacak tedbirleri alır, ayrıca toplu konut teÅŸebbüslerini destekler.”
Gayrimenkul kiraları hakkında 6570 sayılı yasanın 7. Maddesine göre; “kira bedelini vaktinde ödememelerinden dolayı haklı olarak bir yıl içinde kendilerine iki defa yazılı ihtar yapılan kiracılar aleyhine, ayrıca ihtara hacet kalmaksızın, kira müddettinin hitamında,tahliye davası açabilirler. ”
Gayrimenkul kiraları hakkında 6570 sayılı yasanın 9. Maddesine göre; “kira mukavelelerinde; bu kanunun kira bedellerinin tayinine mütaalik hususlar müstesna kiracı aleyhine deÄŸiÅŸiklik yapılamaz. ”
Gayrimenkul kiraları hakkında 6570 sayılı yasanın 11. Maddesine göre; “Kiracı kira müddetinin bitmesinden en az on beÅŸ gün evvel mecuru tahliye edeceÄŸini yazı ile bildirmediÄŸi takdirde sözleÅŸme aynı ÅŸartlarla bir yıl uzatılmış sayılır.” 

Kira artış oranları nedir, iyi bir kontrat nasıl düzenlenmelidir, evsahipleri, kiracı ve komÅŸu iliÅŸkilerindeki sorunlarda hukuk ne zaman ve hangi koÅŸullarda devreye girebilir?

KÄ°RA KONTRATI NASIL OLMALI?
Kiracının haklarını gözeten bir kira kontratı nasıl olmalı, nelere dikkat etmeliyiz? Ev sahibinin evin durumu gerçekten iyi deÄŸilse kontratta ‘mükemmel’ yazmasının bir etkisi olur mu? Kime, neye göre mükemmel, yasalar bu iÅŸe ne diyor?

Turgut Öz: Kiracıların durumu biraz iyi. 6570 sayılı gayrımenkul kiraları hakkındaki kanun, ÅŸehirlerde ve belediye sınırları içerisinde sözleÅŸmeler ne yazarsa yazsın veya yazılı bir sözleÅŸme yapılmış olsun ya da olmasın kiracıyı tek yanlı olarak koruyan hükümler içeriyor. Ama tabi yine de boÅŸluklar var. Bu boÅŸlukları dolduracak noktaları kiracıların iyi bilmesi gerekiyor. Yazılı bir kontrat yapıldığında mükemmel diye yazmak, evin daha sonraki bozuklukları, teslim aldığınızda mevcut olan eksikleri kabul ettiÄŸiniz anlamına gelebilir. Bu bakımdan sakıncalıdır. Daha sonra bunun hangi baskılar altında ya da ne gibi ÅŸartlarla yazmak zorunda olduÄŸunuzu ispatlamak sorunlarıyla uÄŸraÅŸmak yerine böyle bir ÅŸey yapmaktan kaçınmak gerekir. Ama ne olursa olsun kiracı olarak kabul edilebilmek için bunu yapma mecburiyetinin de doÄŸduÄŸu inkar edilemez. Böyle bir durumda eve girdikten, sözleÅŸmeyi yaptıktan hemen sonra bir tespit yapılmasını tavsiye ederim. Karşı tarafa kiraya verene hangi ÅŸartlar altında bu ÅŸartın kabul edildiÄŸini belirten bir tesbit yapılırsa, mahkemelerimiz bunu gözönüne alacaktır.

KÄ°RA ORANLARI
Kira oranları neye göre belirleniyor? Fiyatları belirleyen bir merci var mı?

Turgut Öz: Her ne kadar yasalar, kiracıyı koruyan bazı hükümü içeriyorsa, ne olursa olsun, kira sözleÅŸmesi serbest iradeyle kurulan bir borçlar hukuk sözleÅŸmesidir. Bu bakımdan bu sözleÅŸme yapılırken, kiraya verenin isteyeceÄŸi kira miktarına sınır çizen ya da belirli ölçüler getiren bir hükmümüz yok. Bir kiÅŸi nasıl hiçbir zaman evini kiralamama hakkına sahipse, istediÄŸi fiyata kiralama imkanına da sahip. Burada yapılacak bir ÅŸey yok. Ancak sözleÅŸme yapıldıktan sonra istediÄŸi gibi kirayı arttırmasına yönelik hükümler var. Bu bakımdan maalesef sözleÅŸme yapılırken, alabileceÄŸimiz bir tedbir yok.

ANAYASA’NIN VATANDAÅžA TANIDIÄžI HAKLAR
Anayasanın konut hakkıyla ilgili maddesi vatandaÅŸa ne tür haklar tanıyor? VatandaÅŸ olarak ne gibi haklarımız var?

Turgut Öz: Anayasa’nın konut hakkına iliÅŸkin hükümleri aslında doÄŸrudan bu konuya çok çare deÄŸil. Ama unutmamalı ki, Anayasamızda mülkiyet hakkı esas alınmış ve korunmuÅŸ. SözleÅŸme usulü esas alınmış ve korunmuÅŸ. Konut imkanını vatandaÅŸlara saÄŸlamak için bu hakların özüne dokunulamaz. Bu bakımdan bazı özel durumlarda objektif olarak deÄŸiÅŸen ekonomik ÅŸartlara baÄŸlı olarak kira artışının azaltılması, önlenmesi imkanları var. Ama böyle bir subjektif bir sebeple, ÅŸahıslar iÅŸini kaybettiÄŸi için veya hasta olduÄŸu için kira miktarının düÅŸürülmesi veya artışını önleyici bir hüküm yok. Bu konuda Anayasa’nın da yapabileceÄŸi bir ÅŸey yok. Åžu çok özel durumlarda mahkemelerimiz buna bir fren yapabiliyor. Mesela kiÅŸi kalp krizi geçirmiÅŸ, ağır hasta. Kanunen evden çıkartılması hayatını tehlikeye düÅŸürecek. Öyle bir durumda tahliye imkanı olsa, hiç olmazsa bu saÄŸlık sakıncası geçene kadar ev sahibi beklemeye mecbur edilebiliyor ama onun dışında iÅŸim bozuldu. Ä°ÅŸten çıkarıldım gibi sebepler yükümlülükleri hafifletmiyor.

KÄ°RA ARTIÅž ORANI
Kontrat yıllık hayat ÅŸartlarına göre düzenleniyor oysaki iÅŸyerleri yüzde 10 zam yapıyor. Bunun çaresi nedir?

Turgut Öz: Gayrimenkul kiraları hakkında kanuna göre kira sözleÅŸmelerinde hangi kira artış oranı yazarsa yazsın, kiracı ilk seneden sonra herhangi bir kira artışı yapmakla yükümlü deÄŸil. Böyle çok önemli bir koruyucu hüküm var. O orana uymak zorunda deÄŸil. Fakat kanun bunu dengelemek maksadıyla kiraya verene mahkemeye baÅŸvurmak suretiyle, deÄŸiÅŸen hayat ÅŸartlarına göre kira bedelinin arttırılması davası açma imkanı veriyor. Bunlara kira tespiti davası denir. Sulh hukuk mahkemesinde açılan bir dava. Burada hakim, sözleÅŸmede yazılan oranda kirayı arttırmak durumunda deÄŸil. Son yıllardaki durum ise ÅŸöyle: 2001 tarihinden sonra, mahkeme TEFE’deki artış oranında kira artışını yapacaktır. Belki adalet kavramına dayanarak bundan biraz daha aÅŸağı olabilir ama söz konusu kiÅŸinin ödeme gücünü doÄŸrudan doÄŸruya dikkate almayacaktır.

KOMÅžU HAKLARI
KomÅŸum da en ufak bir sesten bile rahatsız olup hemen ÅŸikayete geliyor. Sürekli evsahibine ya da belediyeye ÅŸikayet edeceÄŸini söylüyor. Ne yapabiliriz haklarımızı nasıl aramalıyız?

Turgut Öz: Apartman hayatında dairelerdeki komÅŸuluk iliÅŸkisinde 634 sayılı kat mülkiyeti kanunu uygulanacaktır. Burası apartman sakinleri arasındaki eski ve özel kanun bazı prensiplere baÄŸlamıştır. Ve birbirini dürüstlük kuralına göre, hakkaniyet prensibine göre, rahatsız edecek davranışlardan kaçınma yükümlülüÄŸü denir. Bunların arasına komÅŸuları rahatsız edecek sesler çıkarma, onların dinlenmesini, uyumasını engelleyecek ÅŸekilde gürültü yapmayı da yasakladığını görüyoruz. Bu yasaya aykırı hareket edenler hakkında mahkemeye müracaat edilebilir. Bunu ihtilaf halinde, tanıklar dinleyerek hakim tesbit etmeye çalışacak. Açıkcası hakimi kim daha inandırıcı ÅŸekilde ikna ederse, onun haklı çıkacağı bir durum söz konusu. Ama tabi, davayı açıp iddiada bulunanların önce iddiasını ispat etmesi gerekecek. Aşırı bir hassasiyet söz konusuysa buna girmez. Çünkü alt ve üst katlar ve yan daireler halinde yaÅŸamanın yarattığı bir takım rahatsızlıklara katlanma mecburiyeti vardır. Aynı ÅŸekilde, tıkırtı bile çıkmayacak diyemezsiniz. Sürekli ÅŸikayetler, yolunu kesme ÅŸeklindeyse, kaba konuÅŸmalar ÅŸeklindeyse, tam tersine bu kanuna göre komÅŸuyu rahatsız etme, taciz etme sayılır. O dava açmaya izin verilebilir.

TAHLÄ°YE TAAHHÜTLERÄ°
Kira kontratı yaptık ama ez sahibim evini üç yıl içinde tahliye edeceÄŸimi yazan noter tastikli bir belge istiyor. Bunun bir formalite olduÄŸunu söylüyor. Ä°mzalarsam veya imzalamazsam ne olur?

Turgut Öz: Çok önemli bir konu. Daha önce bahsettiÄŸimiz 6570 sayılı kanuna göre kira sözleÅŸmesi yapıldıktan sonra verilen tahliye taahhütleri geçerlidir. Burada belirtilen tarihte kiracı çıkmak zorunda. O tarih geldiÄŸinden itibaren bir ay içerisinde kirayı veren mahkemeye baÅŸvurursa, mahkeme tahliyeye karar verecektir. Onun için böyle bir tahliye taahhüdü vermemesi gerekir. Kira sözleÅŸmesinin tarihinden daha eski tahliye taahhütleri geçersizdir. Bunlar kiralayabilmek için baskı altında verilmiÅŸ sayılmakta ve kesin geçersiz sayılmaktadır. Tahliye taahhüdünü kira sözleÅŸmesinden sonraki tarihli olması gerekir.

APARTMANIN DIÅž CEPHESÄ°
Apartmanımda kablolu televizyon olmadığı için çatıya anten taktırmak istiyorum fakat apartman yönetimi buna izin vermiyor. Ä°tiraz etme hakkım var mı? kontra

Turgut Öz: Bu da kat mülkiyeti kanunu çerçevesinde çözülecek bir sorun. Bu subjektif ihtiyaçlar maalesef çok fazla gözönüne alınmayacak. Apartman yönetimi, aslında apartmanda kat malikleri, gerek çoÄŸunlukla uydu anten konulmasına karar vermiÅŸlerse, buna katılmayan da buna uymak zorundadır. Ama bu uydu antenden yararlanmayacağını söyleyerek, bunun masrafına katılmayabilir. Fakat bunun yerine ben apartmanın dış cephesinden görünür ÅŸekilde bir anten çıkartacağım diyemez. Böyle bir ÅŸeyi maalesef yapamaz. Vatandaşımıza tek tavsiye edebileceÄŸimiz ÅŸey, bu uydu anteninin masrafına katılmak zorunda deÄŸil yararlanmamak ÅŸartıyla. Yararlanmaz ve katılmaz. Kendisine dairesinin içerisinde alıcı hizmetini görecek bir tesisat yapabileceÄŸi yoksa dışarıdan görünür ÅŸekilde, dış görüntüyü etkileyecek bir anten çıkıntısı yapamayacağıdır.

KÄ°RACI ÖÄžRENCÄ°LER
Ev sahiplerinin öÄŸrencilere daha yüksek fiyat göstermelerinin haklı bir sebebi var mı, nereye ÅŸikayet edebiliriz?

Turgut Öz: Tabi adaletsiz bir durum. Ama ev sahiplerinin kirayı vermek için daha yüksek para istemelerine yapacak bir ÅŸey yok . Niçin benden kötü niyetle çok fazla para istiyorsun. Bu kadar kira. BaÅŸkasına daha az kiraya veriyorsun demek hakkı maalesef bulunmamaktadır.

KÄ°RA PARASINI TESPÄ°T Ä°LE ARTIRIMI ARASINDAKÄ° FARKLAR
Kira parasını tespit ile kira parasını artırım davası arasındaki farkları, mevzuat ve yargıtay kararları doğrultusunda izah eder misiniz?

Turgut Öz: Kira parasında aslında ayrı bir dava yok. Her türlü kira parasına etki eden davayı bu isimle adlandırmak mümkün. Tespit davası bu 6570 sayılı kanunda uygun görülmüÅŸ olan ve bu yasaya yönelik ve her yıl tekrar tekrar yenilenen kira sözleÅŸmelerinde yenilenen kira yıllığı için enflasyon artışı sebebiyle kirayı verenlerin açtıkları artış davasıdır. Bir de uyarlama davası denilen bir dava vardır. Bu da sırf kira sözleÅŸmeleri için deÄŸil, her türlü sözleÅŸmede aslında olur. 2, 3, 4, 5 yıllık süre içerisinde bazen kiracı, bazen kiralayan aleyhine deÄŸiÅŸen ekonomik ÅŸartlara baÄŸlı olarak süre bitmeden önce bu kira artık katlanılmaz olduÄŸu gerekçesiyle dürüstlük kuralı uyarınca bunun adapte edilmesi, dürüstlük kuralına dayanarak açık bir yasa hükmü de genel hükümlerde olmamasına raÄŸmen uyarlanması davasıdır. Daha çok büyük iÅŸyeri kiralarıdır bunlar. Dolar birden fırladı. Dolarla verilen kirada bunu indirin demesi. Türk kirasıyla kiralanan ama çok komik oldu arttırın demesi gibi, onun ÅŸartları çok ağırdır, adına uyarlaması davası denir. Bir yıldan daha uzun süreli kira sözleÅŸmelerinde söz konusu olur.

KONTRAT Ä°MZALAMADAN ANLAÅžMA
Kontratımız bittikten sonra yeni kontrat imzalamadan belli bir kirada anlaşıp devam ediyoruz. Bizim haklarımız devam ediyor mu?

Turgut Öz: Zaten bizim borçlar kanunumuza göre ve bahsettiÄŸim özel kanuna göre kira sözleÅŸmesi bir yazılı halde deÄŸildir. Sözle de anlaÅŸsa kiÅŸiler kira sözleÅŸmesi kurulmuÅŸ olur. Delil niteliÄŸi taşır, yazılı belge sadece. Bu bakımdan elbette sözleÅŸmeleri geçerli. Bu devam ettikçe de sözleÅŸme devam ediyor. Yalnız baÅŸlangıç tarihini yazılı yapmamışlarsa, o sözleÅŸmelik süre bittikten sonra, o süre bir yıl olsun, iki yıl olsun, üç yıl olsun, beÅŸ yıl olsun, on yıl olsun. Daima bu kanun birer yıl yenilenip devam edecektir. Ta ki kanunun aradığı tahliye sebeplerinden biri, çıkıp birisi hukuki yola baÅŸvurup tahliye edilinceye kadar.

KONTRAT BÄ°TMEDEN ÇIKIYORUZ
Ä°ki yıllık kontrat imzalamıştık. Ama evden çıkmak zorundayız. Evsahibimiz bu parayı bizden mutlaka alacağını söylüyor. Haklarımız neler?

Turgut Öz: EÄŸer haklı bir gerekçe olmadan yani evin kullanılmasında bir güçlük, baÅŸka bir engel olmayıp sadece kiracının kendi sübjektif ÅŸartları sebebiyle, evde ben artık oturmak istemiyorum, oturamayacağım demesiyle belirtilen süre sonuna kadar kira ödemekten aslında kurtulamaz. Ancak ÅŸöyle bir durum söz konusu olabilir. Åžartlarının burada kalmaya devamının kendisi için dayanılmaz kıldığını, buna karşılık burayı boÅŸaltması üzerine ev sahibinin çok kolay, çok iyi ÅŸartlarda kiracı bulabileceÄŸini, bu yerin buna müsait olduÄŸunu söylüyoruz. Dürüstlük kuralına dayanan bir keÅŸif davası ile bunu hakime anlatabilirse bir ÅŸansı olabilir. Bunu da yapamadı ayrıldı gitti diyelim. Ev sahibi gitti baÅŸkasına kiraya verdi. Ondan sonra bu ÅŸartlar da aranmadan, kendisinden süre sonuna kadar kira bedelini istediÄŸinde, baÅŸkasına kiraya vermesi sayesinde elde ettiÄŸi kira paralarını bundan düÅŸebilecektir.

DEPOZÄ°TO
Evimizi kiraladığımızda boyası dahil birçok masrafını biz karşılamıştık ve bir de depozito vermiÅŸtik. Evsahibimiz ÅŸimdi bizim yaptırdığımız ÅŸeylerin bozulmasını gerekçe göstererek depozitomuzu vermiyor, buna hakkı var mı?

Turgut Öz: Kendi aralarındaki anlaÅŸmanın yorumuna baÄŸlı bir ÅŸey. Kiracı alındığı gibi teslim etmiÅŸse depozitosunu alması lazım. Burada bunun deÄŸerini kiradan mahsup edip etmeyecekleri hususunda nasıl anlaÅŸtıklarına bakmak lazım. Bunu bedelsiz olarak yapmayı zaten üstlenmiÅŸlerse normal bir kullanım… Yaptığı masrafı ispat etmesi lazım. Bunu kira parasına ek olarak bir bedel gibi vermeyi kabul edip etmediÄŸini ispat etmiÅŸ olması lazım. Kira ÅŸartlarından biri bunları bedelsiz olarak da yapması idiyse yine bundan sorumlu olacaktır.

KONTRAT Ä°MZALAMADAN ANLAÅžMA
Kiracımızı tahliye etmek istiyoruz ama çıkmayacağını söylüyor. Hangi gerekçelerle evi boÅŸaltmasını saÄŸlayabiliriz?

Turgut Öz: Çıkmayabilir, 6570 kanunun getirdiÄŸi özel bir imkan bu. Ancak bu kanunun belirttiÄŸi belli ihtiyaç sebeplerini tahmin edebilirsiniz. Kiraya verelim, kendisinin eÅŸinin veya çocuklarının ihtiyacını ispat etmesi lazım. Yahut kendi ihtiyacı yoksa da kiracının kendisinin eÅŸinin veya çocuklarının aynı belediye sınırları içinde veya aynı ÅŸehirde benzer nitelikte kullanıma elveriÅŸli bir konutu olduÄŸunu ispat ederse çıkartabilir. Veya ihtarlara raÄŸmen kirayı ödemezse çıkartabilir… Onların da özel ÅŸartları var. Bir borca aykırılık yaparsa çıkartabilir. Yoksa, artık ben seni çıkartmak istiyorum olmaz.

KÄ°RACILI MÜLKÜ SATIN ALMAK
Bir dükkan satın aldım. Dükkanda ise bir kiracı var . Ä°ki yıldır eski sahibine kira ödemiyormuÅŸ, bana bu yılın kirasını eski dükkan sahibime ödedim diyerek, bana da ödemiyor. Dükkanın önceki sahibiyle olan anlaÅŸması beni ilgilendirir mi? Bu iÅŸten nasıl kurtulurum?

Turgut Öz: Bir taşınmazı, gayrımenkulü satın aldığınız takdirde yasa gereÄŸi bu kiracıyla aranızda kira iliÅŸkisi kurulmuÅŸ olur. Bunun için fatura aldığınızdan itibaren bir ay içinde ihtar çekip altı ay sonra tahliye ederseniz kurtulabilirsiniz. Yoksa siz de bu iliÅŸkinin tarafı olursunuz. Ama tahliye talebinde kendi ihtiyacını ispat etmesi de lazım. Bu imkanlar yoksa kira sonrası taraf olarak devam edecek. Gelecek kiraların da önceden ama kendisinin bu taşınmazı satın alıp bunu da kiracı bildirmesi önce ödendiÄŸi iddiası var. EÄŸer böyle bir iddia doÄŸruysa, maalesef bu paraları isteyemez. Ve bu söylediÄŸim bir ay ve altı ay sürede bu ÅŸartları gerçekleÅŸtirmemiÅŸse dönem sonunda bir ihtiyaç beyan edene kadar para almadan buna katlanmak zorunda.

KÄ°RA ARTIÅžI
Aylık kiram 40 milyon tl. Ama dükkan sahibi 90 milyon istiyor, ne yapmam lazım?

Turgut Öz: Burada kira artışı yapmak zorunlu deÄŸil. Yapmadı diye sorumlu olmaz. SözleÅŸmedeki, anlaÅŸmadaki kirayı vermeye devam edebilir. Başına hiçbir ÅŸey gelmez. Kirayı verenin bu kira dönemi sonunda mahkemeye baÅŸvurarak kira tespit davası açması lazım. O davayı kazanıp da hakimin takdir edeceÄŸi kirayı o andan itibaren ödemek zorunda. O artışı o zaman yapmak zorunda.

KÄ°RAMI ELDEN VERMEK Ä°STEMÄ°YORUM
Kiramı bankaya yatırmak istiyorum fakat ev sahibim kirayı elden istiyor. Bence vergi ödememek için bunu yapıyor, kirayı bankaya yatırmak için ne yapmalıyım?

Turgut Öz: Kira borçları, para borçlarıdır. Borçlar kanunumuza göre borçludur. Aksi kararlaÅŸtırılmadıkça borcu alacaklının ikametgahında ödemek zorundadır. Burada kiracımız, bankaya para yatırılmasını kabul etmemesi üzerine, ev sahibinin ikametgahına gidip aslında para vermek, ödemek zorunda. Niye banka hesap numarası vermiyorsun, bankaya yatırmıyorum, bu zamana kadar ödemiyorum diyemez. Ama parayı öderken makbuz isteme hakkına sahip. Vermezse sorumlu olur. Makbuz istemek ve makbuz verilmesi ÅŸartı ödemek üzere ikametgahında ödeme yapmak zorunda.

KONTRATTA DÄ°KKAT EDÄ°LMESÄ° GEREKEN NOKTALAR
Yapılacak en iyi ve saÄŸlam kontrat nasıl olmalı? Özellikle hangi konulara dikkat edilmesi gerekiyor?

Turgut Öz: 6570 yasa olsun, borçlar kanunumuz olsun, kira sözleÅŸmesini özel bir ÅŸekle baÄŸlı tutmamış. Yani, halk arasında kontratım, sözleÅŸme yok denilen durumlarda dahi eÄŸer taraflar anlaÅŸarak bir bedel karşılığı birisinin kullanmasını kabul etmiÅŸlerse, kira sözleÅŸmesi kurulmuÅŸtur. Ama tabi bunun hükümleri tartışma konusu olacağı ve ispat zorluÄŸu çıkacağı için bunu yazılı bir ÅŸekle dökmelerinde fayda var. Burada kira bedeli tabi iyi düÅŸünülerek tespit edilmeli. Oturulacak yerin ÅŸartları, kira süresinin ne olacağı tespit edilmeli. Tabi bu kontrat nasıl olmalı derken, kime göre iyi? Kiracıya göre mi, ev sahibine göre mi? Her iki tarafın menfaatini ortak koruma durumunda olduÄŸunuz için sadece bir taraf için iyi gelecek hükümler ne olur hususunda bir fazla açıklama yapmak istemiyorum. Çünkü duruma göre deÄŸiÅŸebilir. Böyle bir taraf tutma pozisyonu olmadan…

KONTRAT DOLMADAN EVDEN ÇIKMA
Kontratım bitmeden evden çıkmak istediÄŸimi evsahibime ilettim. Ancak kendisi evden çıkarsam ev yeni bir kiracı tarafından tutulana kadar kirayı ödemek zorunda olduÄŸumu söyledi. Böyle bir yasa var mı?

Turgut Öz: BahsettiÄŸimiz kira kanunumuza göre kira döneminin bitmesinden en geç 15 gün önceye kadar kiracı sözleÅŸmenin yenilenmesini istemediÄŸini bildirmelidir. BaÅŸta kararlaÅŸtırılan süre sona ermeden tek taraflı olarak çıkamaz. Ancak, karşı tarafın da erken bitmesini kabul etmesiyle çıkabilir. ÇoÄŸu kez karşı tarafın iÅŸine gelir. Çünkü hayat ÅŸartları malum, daha yüksek kiraya verme imkanı olacaktır ama iÅŸine gelmediÄŸi durumlarda bunu yapmak zorunda deÄŸil, çıksanız bile kiranızı öderseniz. Hatta daha da ciddi bir durum var. 6570 sayılı kanun her sene taraflar istesin istemesin kiracı 15 günü, kira döneminin bitmesini kaçırdıktan sonra kira sözleÅŸmesini yerine getiremediÄŸini bildirse bile bir sene daha kira sözleÅŸmesi yenilenmiÅŸ olacaktır. Buna dikkat edilmesi gerekir.

TEMÄ°NAT MAKSADIYLA Ä°STENEN SENET
Yeni bir eve taşındım ve ev sahibi ile kira kontratı yaptık. Pul yapıştırdık, imzaladık. Bu kira kontratı geçerli midir? Benden açık senet aldı ve bunu kira kontratına yazdı. Bunun da elektrik, su vs. için olduÄŸunu söyledi. Çıkarken hiçbir borç bırakmasam da bu senetler geçerli olur mu?

Turgut Öz: Kiraya mahsus bir durum deÄŸil. Teminat maksadıyla istenen senetler söz konusu. Gelecek kira borçları ve eve bir zarar verilirse, ev sahibinin bu zararın tazminini isteme hakkına teminat olsun diye. Teminat maksadıyla her türlü senetler için söylenecek ÅŸeyler burada da söylenecek. Bunu takibe koyduÄŸu zaman kiracı bunun teminat maksadıyla olduÄŸunu ispat etmek zorunda. Bir takım delillerle hakime gerçek maksadın bu olduÄŸunu ispatlayamazsa ÅŸöyle bir güç duruma düÅŸebilir. Malum, verilen senetler, ikinci evraksa, bu soyut borçların belgeleri olduÄŸu için bunun ÅŸartlarının gerçekleÅŸip gerçekleÅŸmediÄŸine bakılmaksızın tahsis etme olabilir. O bakımdan hiç olmazsa bu teminat içindir. Senedin içine yazılması ÅŸart deÄŸildir. Herhangi bir yerde bu hususun belirtilmesi yeterlidir.

HER YIL YENÄ° KONTRAT YAPMAK GEREKÄ°R MÄ°?
Evsahibimle bir yıllık kontrat yapmış, ve belli bir artış belirlemiştik. Yenisini yapmadık, ben şimdi bir yıl daha oturabilir miyim?

Turgut Öz: Kontratın yeniden imzalanması ÅŸart deÄŸil. Yasa gereÄŸi tekrar tekrar yenileniyor. Bu bakımdan sona erme senetleri yoksa, kiracı rahatça oturabilir ve kimse onu çıkartamaz. Kira miktarına gelince. 6570 sayılı kanun tarafların baÅŸta anlaÅŸmasıyla dahi ileriye yönelik olarak serbestçe kira arttırımına izin vermemiÅŸ kiracıyı korumak için. Ancak bu yasanın yorumunda yargıtayımız ilk seneki yenilenmedeki sonrakilerin kira artışını geçerli kabul ediyor. Ama sadece ilk seneki… Kira sözleÅŸmemizde her sene kiraya yüzde 80 zam yapılır. Yahut yüzde 100 artış olur. Bu iki sene geçtikten sonra ikinci sene bakımından uygulanma mecburiyeti olan bir hükümdür. Kiracı gerçekten bu belirtilen yapmak zorundadır, itiraz etmeden. Ondan sonraki senelerde hiçbir hükmü yoktur. Taraflar anlaÅŸmadıkça ve anlaÅŸmamaları halinde de kirayı veren mahkemeye gidip, hakimden enflasyon oranına ve baÅŸka bazı özeliklere göre kira arttırma kararı almadıkça aynı kirayı vermek üzere devam edebilir.

YILLIK KÄ°RA ARTTIRIM ORANI
Şu an kanuni olarak yıllık kira arttırım oranı nedir?

Turgut Öz: BelirttiÄŸimiz gibi serbestçe kira artışı kararlaÅŸtıramıyor ki, bunun ne olacağı sorunu ortaya çıkıyor. Enflasyon sebebiyle kirayı verenler, mahkemeye baÅŸvurarak tespit davası diye bir davayla, kira miktarının tespit edilerek arttırılması, hakimin isteÄŸi. Bu ülkemizde çok deÄŸiÅŸen bir uygulama. Maalesef 400 kere deÄŸiÅŸmiÅŸtir. Baskı altında ve çok sınırlı tutulduÄŸu dönemler oldu. Çok büyük tepki olunca, enflasyon oranına kadar serbest bırakılmıştır. Yüzde 60’la sınırlanmıştır. 65 getirilmiÅŸtir. En son 2000 yılı için yüzde 25’le sınırlanmıştır. 2001 yılı için yüzde 10’la, enflasyonla mücadele programı gerekçesiyle sınırlanmış. Fakat 2001 yılının eylül ayının 15’inde yayınlanan bir anayasa mahkemesi kararıyla bu iptal etdildi. 2001’in eylülünden sonrasından günümüze gelen uygulama ise ÅŸu, tekrar prensip olarak TEFE artışı oranında mahkemelerin tespit davalarında artış yapması. Ama prensip olarak kiranın ÅŸartlara göre çok düÅŸük kalmasına göre, farklılaÅŸma olabilir. Bundan daha düÅŸük zam olabilir.

KÄ°RA KONTRATI YAPMAMAK AVANTAJ MI?
Kira kontratı yapmayan kiracılar hangi haklardan mahrum kalırlar? Ev sahibinin kira kontratı yapmak istememesi ona bir avantaj sağlıyor mu?

Turgut Öz: Kira miktarının yazılması bakımından hiç kimseye bir avantajı ve dezavantajı yok. Ama ilk yenilenme için kontratta kira miktarının yazımının avantajı var. Sadece ilk yenilenen sene için ev sahibi bu yazan miktarda artış isteyebiliyor, TEFE oranlarını aÅŸsa bile.

KAT MALÄ°KLERÄ° Ä°LE SORUNLAR
Kooperatif yapımı bir sitede kiracı olarak oturuyorum. Kötü malzeme ve iÅŸçilikten dolayı kış aylarında alt katlardaki kömürlü sobaların dumanı bizim evden çıkıyor. Aynı sorunu diÄŸer kat sakinleri de çekiyor. Yönetime sorunu bildirdik. Çözüm olarak merkezi ısıtma sistemi getirildi. 108 dairenin bir kısmı kalorifer sistemini pahalı olduÄŸu gerekçesiyle istemiyor. Bir kısmı da duvarlarının yıkılıp baca onarımı yapılmasını kabul etmiyor. Sorun saÄŸlığımızı etkileyecek durumda olmasına raÄŸmen çözümsüz kaldı. Acaba ne yapabilirim?

Turgut Öz: Sorunun iki yönü var. Birincisi, kendisine bu evi kiraya veren kiÅŸi arasında kira sözleÅŸmesi açısından. Bu ÅŸartları bilerek, ekonomik durum bakımından ucuz olduÄŸu için, fiyatı düÅŸük olduÄŸu için bu evi tutmuÅŸsa, bu kira sözleÅŸmesine dayanarak bir hak talep edemez. Ama böyle deÄŸilse, sonradan ortaya çıkmış bir durumsa, mümkünse eÄŸer bu bozukluÄŸun giderilmesi, kendi dairesinde yapılacak bir tamiratla.. Kiraya verenden isteyebilir. Kendi evsahibinden talep edebilir. Masrafı ona ait olmak üzere yapabilir veya kirayı kesebilir. Ama öyle bir durum yoksa veya olsa bile bir de iÅŸin kat mülkiyeti bakımından yapılacak ÅŸeyler var. Kat mülkiyeti hukukuna göre bu tür sorunlar kat mülkiyeti kanunu açısından kat malikleri tarafından çözümlenmelidir ÅŸüphesiz. Alt kat malikinden bunu izole eden, ortadan kaldıran tedbirleri almasını isteyebilir, dava edebilir. Bunu yapmıyorsa, sulh mahkemesine baÅŸvurarak bunu isteyebilir.

EMSAL GÖSTERME
Vakıftan almış olduÄŸum iÅŸyeri için aylık 627 milyon lira kira ödüyorum. KomÅŸularımsa 75 milyon ile 275 milyon arasında ödüyorlar. Kira oranımı düÅŸürebilir miyim? DüÅŸürebilirsem nereye baÅŸvurmalıyım?

Turgut Öz: Emsal göstererek rayicin daha düÅŸük olduÄŸunu söyleyerek, kendi özgür iradesiyle sözleÅŸmede kabul ettiÄŸi kira oranını sonradan düÅŸürmesi, subjektif bir sebeple mümkün deÄŸil. Kira oranının bu ÅŸekilde enflasyon olan ülkelerde üstelik objektif ÅŸartlar hayatı pahalılaÅŸtırırken, bu kiralama sırasındaki bir tercihe dayanarak düÅŸürülemez. Ancak bu soru kapsamına girmeyen ama dövizle kararlaÅŸtırılan kiralarda veya döviz arttıkça, beklenmedik enflasyon artışı sebebiyle bu kira miktarının indirimi imkanı var.

KONTRATDAKÄ° ARTIÅž ORANI RAÄ°CÄ°N ÜSTÜNDE
4 senedir kontratımda yazan ito toptan eÅŸya endeksine göre artırımı yaptım. Fakat bu seneki zam oranımla sitedeki yeni kiralanan daire fiyatlarının %50-60 oranında fazla kira vermem gerekeceÄŸini hesaplıyorum. Acaba kontratı yenilemeden rayiç üzerinden kira artışı istemem yeterli mi yoksa bunu kontrat yenileme ile mi yapmalıyım? Bir ay önceden bildirmem yeterli mi?

Turgut Öz: Kiracının kontrat yenileyerek de yenilemeyerek kendi başına böyle bir ÅŸey yapması mümkün deÄŸil. Kiracı, ev sahibinin rızasını alarak bunu yapabilir, mahkemeye gitmeksizin. Mahkemeye giderse de sözleÅŸmedeki hüküm TEFE rayiç oranında artış olduÄŸuna göre, mahkemede bu oranda zam yapmayı kabul ediyor. Bu açıdan, bunu engellemesi mümkün deÄŸil gibi görünüyor. Fakat bulunduÄŸu evin özelliÄŸi açısından öyle anlaşılıyor ki, belirttiÄŸi rayiçlerden bu oranda deÄŸer kazanmayan bir yer. Emsalleri bu kadar deÄŸerinin artmadığı bir yer. Bu özellikleri hakime iyi anlatabilirse TEFE artış endeksinden daha düÅŸük bir zam yapması söz konusu olacak. Kendisi hiç zam yapmasa bile biliyorsunuz, 2 seneden sonra hüküm ifade etmeyeceÄŸi için artışlar, zaten kirayı veren mahkemeden artış kararı almadıkça, artış yapmak zorundadır.

EVDE EVCÄ°L HAYVAN BESLEMEK
Sekiz yaşındaki köpeÄŸimle aynı apartmanda üç yıldır aynı evde kalıyorum. Evi tutarken evsahibim ve komÅŸularımla bu konuda anlaÅŸmış ve hiçbir sorun yaÅŸamamıştım. Fakat iki ay önce alt katıma taşınan komÅŸum sürekli olarak köpeÄŸimden rahatsız olduÄŸunu söylemeye baÅŸladı. Yasal olarak onu evden attırabileceÄŸini söylüyor, böyle bir hakkı var mı? Beni mahkemeye verirse kendimi nasıl savunabilirim?

Turgut Öz: Bu kat mülkiyetinden doÄŸan ihtilaflar arasında evde evcil hayvan beslemekten doÄŸan sorunlar, özel bir yer tutuyor. Çok da tartışılan bir sorundur. Başını da köpek besleme olayı çekiyor. Kat mülkiyeti kanunumuz komÅŸuların birbirini rahatsız edecek her türlü davranıştan imkan nispetinde kaçınma yükümlülüÄŸü yüklüyor. Tabi ki özellikle köpeÄŸe, kediye mahsus bir hüküm yok. Bu çerçevede sorunun çözülmesi lazım. Uygulamada yakın zamana kadar gazetelere de yansıyan çeliÅŸik kararları görmüÅŸsünüzdür ama yargıtayımız çok sert bakıyordu bu iÅŸe. KomÅŸuların ÅŸikayet etmeleri halinde kat mülkiyetine tabi bir dairede köpek beslenemeyeceÄŸini, beslenmenin mümkün olmayacağı görüÅŸündeydi. Bunu bu ÅŸekilde yorumluyordu. Fakat ÅŸimdi daha yumuÅŸadığını görüyoruz. Genellikle kabul edilen ÅŸu, baÅŸlı başına bir köpek beslenmesi, bu ÅŸekilde komÅŸuluk hukukuna ihlal, kat mülkiyetine aykırı davranış sayılmıyor. Ayrıca köpeÄŸin diÄŸer komÅŸularını rahatsız eden davranışları olması lazım. Bu sadece görüntü ve saldırmak deÄŸil, havlaması, yüksek seslerle sürekli komÅŸuları rahatsız etmesi gibi…

OÄžLU GELECEK DÄ°YE EVDEN ÇIKARDI…
Evsahibim beni oÄŸlu gelecek diye evden çıkardı. Sonra evi oÄŸlunun üzerine geçirdi. Ama sonra tekrar kendi üzerine alarak baÅŸka birine kiraya verdi. Bu durumda haklarım neler?

Turgut Öz: Gayrımenkul kiraları kanunu, kiÅŸinin kendisi, çocukları veya birlikte yaÅŸadığı eÅŸin ihtiyacı sebebiyle her zaman kiracısını çıkartabileceÄŸini söylüyor. Dava açmasına göre, o kira döneminin sonunda çıkartabilecekti eskiden. Åžimdi davanın sonunda da hemen çıkartılabiliyor. Kabul ediyor. Bu bakımdan ev sahibinin yaptığı, oÄŸlunun üzerine geçirmek yerine, oÄŸlumun ihtiyacı var diye de çıkartabilir. OÄŸlunun üzerine geçirip de benim ihtiyacım var diye çıkartmasının fazla bir anlamı yok. Ayrıca oÄŸlu, kira sözleÅŸmesini yeni malik olarak devralmış da olacak.

OÄŸlu gelip oturmazsa, o zaman baÅŸkasına kiraya verirse, beni niye çıkarttın diyemez miyim?

Turgut Öz: Herkesi uyaralım. Gayrımenkul kiraları hakkındaki kanun, bunun istismar edilmesine ağır cezalarla bir set çekiyor. Diyor ki, ihtiyaç sebebiyle, kendisinin, eÅŸinin veya oÄŸlunun, ayrıca inÅŸaat yapacağım, tamirat yapacağım diye kiracıyı tahliye etmiÅŸseniz üç sene boyunca bunu baÅŸkasına kiraya veremezsiniz. Verirseniz, altı aydan bir yıla kadar hapis cezası var. Ayrıca çıkartılan kiracının ödediÄŸi son kira üzerinden üç yıllık kira tutarında ceza ödemek zorunda kalır. Çok ağır bir yaptırımı vardır. Ama kendi ihtiyaç talebi üzerine kiracı kendi isteÄŸi ve rızasıyla çıkmışsa bu cezalar, bu yaptırımlar yok. Israr edip, ben sana inanmıyorum, kalıyorum diyen kiracıya dava açıp da, dava dahiliyle karar alarak çıkartmışsak, bu yaptırımlar var. Bu da geliÅŸtirilmiÅŸtir. Ä°yi niyetle kiracı çıkarsa, bu cezalar yok. Sonuna kadar direnip de mahkemeye çıkartılırsa, kiracıya ceza var…

YÖNETÄ°CÄ°NÄ°N HAKLARI
16 dairelik bir konutta oturuyorum. Yöneticimiz yakıt, kapıcı aidatı, ortak kullanım elektrik ve su parasına katılmıyor. Yasal olarak böyle bir hakkı var mı?

Turgut Öz: Kat mülkiyeti kanununa göre yöneticilerin yaptığı yönetim hizmeti karşılığında kat maliklerinden ücret alma hakları var. Bu kanuni bir hak. Ama bunun miktarı yasada belli deÄŸil. Buna kat malikleri karar verip tespit edecekler. Özel bir oran olmadığı için arsa ve sayı bakımından ikisinin de birden çoÄŸunlukla vereceÄŸi karara göre, buna bu ücret verilecek, uygulamada biz de bu ücret vermek yerine bir takım masraflardan yöneticiyi muaf tutmak ÅŸeklinde oluyor. Bu oranı saÄŸlamışlarsa, yapılabilecek bir ÅŸey yok. Bu oran saÄŸlanmamışsa, bu takdirde mahkemeye baÅŸvurarak yöneticiye hakkı olan adil bir ücretin tespitini isteyebilir.

OTOPARK SORUNLARI
Bir aparmanın bahçe katında oturuyorum. Apartmana ait otopark tarafında olan pencerelerimin önüne park eden otomobillerin egzoz kokusu ve gürültüsünden çok rahatsızım. Bu otomobiller penceremin tam önüne park edebilir mi? Yasal olarak ne kadarlık bir mesafe olmalıdır? Bu tür düzenlemeler hangi yasayla yapılmıştır?

Turgut Öz: Park yerlerine iliÅŸkin bir yasa yok. EÄŸer bu apartmanın kendi parkıysa, o apartmanın yönetim planında bu otoparkın yeri vardır. Veya arabaların parkedeceÄŸi de kabul edilmiÅŸtir, benimsenmiÅŸtir, böyle bir durumda normal bir araba kullanımı, malum arabaların egzos kontrolü de söz konusu, ayrı bir konu o. Trafik yasasına göre de taşınması gereken özelliklere sahip bir arabaysa, normal bir ÅŸekilde parkedilmesi söz konusu. Yapabilecek bir ÅŸey yok. O daireyi bilerek satın almıştır, oturuyordur. Ama apartman dışında bir otopark ise aslında yine aynı kriterler söz konusu ama yönetim planına bakmaya lüzum yok.

KÄ°RACI AÄ°DATLARI ÖDEMEZSE
Kiracım 4 aydır aidatını ödemiyor. Yönetim onu icraya verebilir mi?

Turgut Öz: Kat mülkiyeti kanununa göre aidat ödemekte aslında evsahibi yükümlüdür. Kiracı, bundan yasa gereÄŸi yükümlü deÄŸildir. Ev sahibi ödemediÄŸi için kiracıdan alınabilir, o da kira parasından düÅŸülebilir. Ama bizde hemen hemen daima olduÄŸu gibi kira sözleÅŸmesinde bu kiraya ek olarak kiracıya yükletilir. Aralarında sözleÅŸme olduÄŸu için. Bu o kadar yaygın ki, zaten yasa gereÄŸi, normal durum bu zannetmesinler. Kira sözleÅŸmesinde özellikle kiracının bu aidatı ödeyeceÄŸi hususunda ev sahibinin bundan sorumlu olmayacağı hususunda anlaÅŸma yapmamışlarsa o da sorumlu olacaktır. Burada böyle bir anlaÅŸmanın olduÄŸu varsayımıyla hareket edelim. Aidatını ödemeyene karşı gerek yönetici, gerek diÄŸer kat malikleri sulh mahkemesine baÅŸvurabilir. Hatta bunun doÄŸrudan aidatın miktarı, kat malikleri kurulundaki bir karara geçmiÅŸse, icra takibi yapmak da mümkündür.

KIZ ARKADAÅžIMI EVE GETÄ°RMEK SORUN MU?
Biz üniversite öÄŸrencisiyiz ve bir sitede kiracı olarak oturuyoruz. Ev sahibi ve komÅŸular, kız arkadaÅŸlarımızı eve getiriyoruz diye bizi evden atabileceklerini söylüyorlar. Böyle bir hakları var mı?

Turgut Öz: Daha önce belirttiÄŸim prensipler burada uygulanacak. Kat mülkiyeti kanununda diÄŸer ifade var, hep söylüyorum. KomÅŸuları rahatsız etmeyecek, dürüstlük kuralına göre, hak ve adalet prensiplerine göre davranışlarda bulunmak, bunları ihlal eden davranışlarda bulunmamak diyor. Åžimdi, burada çok sık çıkan bir sorun bu. Çok insan davet etmek, kız arkadaÅŸ getirmek vs… Veya evlilik dışı iliÅŸki yürüttüÄŸü birisini götürmek. Bu hususta net bir kriter yok. O muhitin, o yerin, o sosyal ortamın özelliklerine bakılır. Böyle davranışların kültürel çevre ve semt çevresi olarak çok yadırgandığı ve insanların bundan çok rahatsız olacağı ortamlarda, bu ortamın özelliklerini dikkate alarak da biraz da ev kiralanmış ve tutulmuÅŸ sayıldığı için daha dikkatli olmak gerektiÄŸi söyleniyor. Ama bunların, böyle daha çaÄŸdaÅŸ yaÅŸam ÅŸartlarına uygun ortam için bunların bir bahane yaratmak için ileri sürüldüÄŸü kabul edilir. Ve buna göre bir sonuca varılır. Çok genel olarak söyledim. Net bir görüÅŸ yoktur.

ASANSÖR MASRAFLARI
Zemin katta oturanların asansör masrafına katılması zorunlu mudur?

Turgut Öz: Kural olarak zorunludur. Apartmanda bir dairede, projede vardır, yönetim planında vardır. Eskiden beri eleÅŸtirilen bir husustur ama mevcut kanunumuza göre zemin katta olan, hatta bodrum katında da olsa, hiç kullanmadığı apartmanın masraflarına katılmaya mecburdur. Ancak, bu asansörün yapılması hususunda karar sonradan alınmışsa ve bu asansöre de mutlaka ihtiyacı olan apartman deÄŸilse, 10 katlı, 8 katlı gibi.. 4 kat, 3 kat gibiyse… Masrafsız bundan yararlanmama ÅŸartıyla, masraflara da katılmaktan kurtulabilir. Ama bu ÅŸartla. Bu ÅŸekilde düÅŸük kata sahip ve sonradan asansör yapılan durumlardır.

TAHLÄ°YE TAAHHÜDÜ
Tahliye taahhütleriyle ilgili kira sözleÅŸmemi iki gün önce yeniledim. Yeni kira baÅŸlangıç tarihi 15 ekim 2002. Evsahibim boÅŸ bir kağıda imza atmamı istedi, reddettim. O zaman evi boÅŸaltın dedi. Bunun üzerine istediÄŸinin tahliye taahhüdü olduÄŸunu söyledi. Ben de boÅŸ kağıt yerine yazılı, içeriÄŸi belli olan taahhütname imzalayabileceÄŸimi söyledim. Yazılı bir taahhütnamenin üzerinde bulunan isim adres ve tarihlerde deÄŸiÅŸiklik yaparak tahhütnameyi imzaladım. Kira kontratının üzerine imza edilme tarihini, yani 23. Eylül 2002’yi yazdım. Aynı anda olduÄŸu için tahliye taahhüdüne de aynı tarihi attım. Åžimdi ev sahibim bu taahhüde dayanıp beni kontrat bitiminde evden çıkarabilir mi? Her yıl bu iÅŸlemin yenilenmesi gerekir mi?

Turgut Öz: Tahliye taahhüdü için özel hükümler var kanunumuzda. Kira sözleÅŸmesinin tarihinden daha eski ve aynı tarihli tahliye tarihlerinin hükmü ve geçerliliÄŸi yok. Çünkü bunlar, ev sahibinin kirayı rahatsız etmiÅŸ için verilmiÅŸ sayılıyor. Ve bu konuda yasa kiracıyı koruyor. Tahliye taahhüdündeki tarihinin kira sözleÅŸmesindeki tarihten daha sonraki bir tarih olması. Daha sonra verilmiÅŸ olması lazım, geçerli olması için. Ä°zleyicinin sorusunda bu ÅŸart olmadığını görüyorum. Ve geçersiz olduÄŸu ileri sürülebilecek. Burada iki noktaya temas edeyim. Bu, daha sonraki tarih olduÄŸu için, geçerli olan bir tahliye taahhüdüne göre, tahliye tarihi geldiÄŸinde bir ay içinde ev sahibi tahliye talebinde bulunma davası açmalıdır. Bu süreyi kaçırırsa, yine geçersiz olur. Ä°kincisi, uygulamada ÅŸöyle bir yola baÅŸvurulduÄŸu görünüyor, kanuna karşı ev sahipleri açısından. Bu konuda izleyicilerimizi uyaralım. Kirayı yaparken ileri tarihli bir tahliye taahhüdü alınır. Ya da tarih kısmı boÅŸ bırakılıyor. Sonradan doldurulmak üzere. Gerçekte kiracı bunu sözleÅŸme yaparken veriyor ama daha sonra o taahhütle bunu tahliye etmeye kalktığında derdini anlatamıyor. Åžimdi tahliye taahhüdündeki tarih daha sonra tarih oluyor. Buna ÅŸöyle bir çare var. Böyle bir durumda kiracı olarak kalırsanız, daha ileriki tarihli bir tahliye taahhüdüyle kira artışını saÄŸlarsanız, bu tahliye taahhüdüne yazdığınız veya muhtemelen boÅŸ bıraktıysanız doldurulacak, ilerideki tarihten daha erken tarihli bir ihtarnameyle. Hemen sonra bir noter ihtarnamesiyle böyle bir tahliye taahhüdü verdim ama gerçekte üzerinde yazılı tarihte verilmemiÅŸtir, daha önce verilmiÅŸtir, derseniz ve bu ihtarnamenin sizin o verdiÄŸiniz tahliye taahhüdünden daha önceki tarihse yine bunu geçersiz sayma imkanınız var. Kiracıyı korumak için mahkemelerimiz. Kiracı da bu kadar ince, hassas plan, tezgah yapıp da sonradan tahliye taahhüdü vereceÄŸim, önceden ihtar çekip taahhüdü de vermez. Olamaz, diyor.

Kaynak: ntvmsnbc.com

Popülerliği: 64% [?]