AÄžIR BETON : Barit, magnetik, limonit, ve demir gibi yüksek birim ağırlıklı agrega kullanımıyla elde edilen ve özellikle radyasyona karşı korunma amacıyla kullanılan betondur.
ADERANS : Yapışma, bağlanma
ABSORBSÄ°YON : Emme, absorbe etme
AGREGA : Kum, çakıl, kırmataÅŸ gibi yapı malzemelerinin adı- Tabi, suni veya her iki cins mineral malzemenin genellikle 100 mm’ ye kadar çeÅŸitli büyüklüklerdeki kırılmış ve/veya kırılmamış tanelerinin bir yığınıdır.
ALKALÄ° : Alkali metallerin tuzlarıdır. ( Beton veya harç bileÅŸimlerinde bulunan sodyum ve potasyum kimyevi analizlerde genellikle Na2O ve K2O olarak belirlenir.)
ALKALÄ° AGREGA REAKSÄ°YONU: Portlant çimentosundan veya diÄŸer kaynaklardan veya bazı agrega bileÅŸimlerinden gelen alkalilerle ( sodyum ve potasyum) beton veya harç arasındaki kimyevi reaksiyondur.
AÅžIRI VÄ°BRASYON : Vibratörün taze beton yerleÅŸtirilmesi sırasında, ayrışma ve fazla terlemeye neden olabilecek kadar fazla uygulanmasıdır.
BETON : Kum, çakıl ya da kırmataÅŸ, çimento, su ve gerektiÄŸinde katkı maddeleri kullanılarak elde edilen yapı malzemesi 
BRÜTBETON : Çıplak, düzgün yüzeyli beton
BAYPAS : Çevirme, devre dışı bırakma, aşırtma, kırmataşın konkasörlerde kırılması ve dane çaplarının belirlenmesi iÅŸleminde dışarı atılan kirli-ince toz malzeme
BÄ°MS : Birbirine bağıntısız, boÅŸluklu, sünger görünümlü, silikat esaslı, birim ağırlığı genellikle 1 t/m3’ ten küçük, sertliÄŸi mohs skalasına göre 6 civarında camsı doku gösteren volkanik bir maddedir. ( Pomza taşı, sünger taşı gibi)
BİMSBETON : Agrega olarak bims agregaları kullanılarak, gerektiğinde kum ilave edilerek yapılan hafif betondur.
BÄ°RÄ°M AÄžIRLIK : Bir malzemenin ağırlığının hacmine bölünmesiyle elde edilen deÄŸerdir.
BUHAR KÜRÜ : Buhardan yararlanarak sıcaklık ve nemi yüksek bir ortamın saÄŸlanmasıyla, betona erken mukavemet kazandırmayı öngören bir beton kürü metodudur.
BÜZÜLME : Deney numunesinin herhangi bir doÄŸrultudaki boyutunda, hızlandırılmış belirli kuruma ÅŸartları altında, ağırlıkça doygun halden dengeli ağırlık ve dengeli boyut durumuna geçiÅŸinde kuruma nedeniyle meydana gelen deÄŸiÅŸimdir.
BÜZÜLME ORANI (RÖTRE): Deney numunesinin kuruma sonucu oluÅŸan boy kısalmasının baÅŸlangıç boyuna oranıdır.
ÇAKIL : Kırılmamış tanelerden meydana gelen iri agregadır.
ÇALIÅžMA DERZÄ° : Farklı zamanlarda yerleÅŸtirilmesi gereken beton kısımlar arasında sürekliliÄŸi saÄŸlayabilecek tarzda düzenlenmiÅŸ derzdir.
ÇÄ°ÇEKLENME : SertleÅŸmiÅŸ beton içindeki, çimento harcındaki bileÅŸenlerin çözünüp dışarı sızması ve yüzeyde kristalleÅŸip birikmesi sonucu oluÅŸan lekeler
DANSÄ°TE : YoÄŸunluk
DOZ : Bir karışıma girmesi gereken miktar
DOZAJ : Ayarlama, düzenleme
DURABÄ°LÄ°TE : Kalıcılık, betonun servis ömrü boyunca fiziksel ve kimyasal etkilere karşı koyması, dayanım
ELASTÄ°K SINIR : Malzemedeki deformasyonun, yük kaldırıldığında tamamen geri dönmemeye baÅŸladığı andaki gerilme sınırıdır.
ELASTÄ°SE MODÜLÜ : Statik hesaplamada bir gerilimin, kısalma ya da eÄŸilme miktarına bölünmesi ile bulunan deÄŸerdir.
EPOXY BETONU : Epoxy bağlayıcı, ince ve iri agregadan oluşan betondur.
EPOXY HARCI : Epoxy baÄŸlayıcı ve ince agregadan oluÅŸan harçtır.
FÄ°LLER : 0,25 mm göz açıklıklı kar elekten geçen ince malzeme, taÅŸunu, mineral toz
FİNİŞER : Serme ve sıkıştırma makinası
FORE KAZIK : Bir boru çakarak, içini boÅŸalttıktan sonra, demirlerini koyup beton döküldükçe kılıf borunun çıkartılması yöntemiyle yapılan kazık
GAZ BETON : Ä°nce ve silisli bir agrega ve inorganik bir baÄŸlayıcı madde ( kireç veya çimento ) ile hazırlanan karışımın, gözenek oluÅŸturucu bir madde katılarak hafifletilmesi yolu ile elde edilen hafif betondur.
GRONÜLOMETRÄ° : Kum, çakıl, kırmataÅŸ gibi yapı malzemelerinin elek analizleri sonucunda tane dağılımının belirlenmesi. Tane ölçüm
GROBETON : Kaba beton, düÅŸük dozlu demirsiz beton
HAFÄ°F AGREGA : Birim ağırlığı 1200 kg/m3’ ü aÅŸmayan agregadır.
HARÇ : Kargir duvarlar ile iç ve dış sıvaların yapımında kullanılan ve mineral esaslı bir baÄŸlayıcı, harç kumu, su ve gerektiÄŸinde ilave edilen katkı maddelerinin uygun oranlardaki karışımları ile oluÅŸturulan bir yapı malzemesidir.
HAVA MÄ°KTARI : Betondaki kapalı agrega boÅŸlukları haricinde mevcut hava hacminin beton hacmine oranının yüzde olarak ifadesidir.
HÄ°DRATASYON : Su ile çimento arasındaki kimyevi reaksiyondur.
Ä°NCELÄ°K MODÜLÜ : Agrega gradasyon özelliÄŸi hakkında bilgi saÄŸlayan ampirik bir sayısal deÄŸerdir
Ä°ncelik modülü = Elek üzerinde kalan agreganın yığışımlı yüzdesi / 100
KAROT : Zemin, beton, asfalt gibi yapımlardan, özel aygıt (karotiyer) ile alınan silindirik örnek
KAPÄ°LER BOÅžLUK : Ä°ç yüzeylerinde toplanan suyun beton içerisinde moleküler çekim ile hareketine imkan tanıyacak büyüklükteki mikroskobik kanallardır.
KAVÄ°TASYON : Su yapılarında rastlanan oyulma olayı (Negatif Basınçtan dolayı)
KAYAR KALIP : DüÅŸey olarak sürekli yükseltilebilen kalıp
KILCAK ÇATLAK : Beton yüzeyinde geliÅŸigüzel meydana gelmiÅŸ çok ince çatlaklardır.
KIVAM (TAZE BETONDA): Karışım suyu nedeniyle taze betonun kazandığı akıcılığın ölçüsüdür.
KÄ°L : Genellikle alüminyum hidrosilikat, nadiren magnezyum hidrosilikat mineralinden oluÅŸan ve tane büyüklüÄŸü 2 mikrondan küçük tanelerden meydana gelen, plastik özelliklere sahip, tabii mineral malzemesidir.
KÄ°L YÜZDESÄ° : Karışık bir malzemenin kil kısmının kurutularak tartılmış kütlesinin toplam kütleye yüzde olarak oranıdır.
KLÄ°NKER : Çimentonun temel bileÅŸenleri olan kil ve kireç taşının piÅŸirilmesiyle elde edilen ceviz büyüklüÄŸündeki ürün
KOLLOÄ°D : Büyüklükleri 10-5 cm ile 10-7 cm arasında deÄŸiÅŸen tanelerin oluÅŸturduÄŸu malzemedir.
KOLLOİDAL BETON : Agregası koloidal enjeksiyon ile bağlanmış betondur.
KOLLOÄ°DAL TANE : Beton veya harç gibi sürekli bir ortam içerisine dağılmış, genellikle 200 mikrondan küçük, elektrik yüklü tanelerdir.
KOMPAKT : Sıkı, katı, yoğun
KOMPOZİT NUMUNE : İki veya daha fazla numunenin karıştırılmasıyla elde edilen numunedir.
KUM PÜSKÜRTME : Beton ve benzeri yüzeylerin bir hortum baÅŸlığından basınçlı havayla kum püskürtülmesi yoluyla aşındırılması veya betonun kesilmesidir.
KÜBÄ°K AGREGA : Üç boyutu(eni, boyu, ve kalınlığı) birbirine yaklaşık eÅŸit olan agregadır.
KÜR : Çimentonun yeterli hidratasyonunu saÄŸlamak, betonda tam ve uygun sertleÅŸme elde edebilmek için, yerleÅŸtirme iÅŸleminden hemen sonra baÅŸlanarak taze betonun yeterli süre belirli sıcaklık ve nem altında tutulmasıdır.
LÄ°FLÄ° BETON : Dağılmış geliÅŸigüzel yönlenmiÅŸ lif ihtiva eden betondur.
LOS ANGELES AÅžINMA DENEYÄ° : Agreganın aşınmaya dayanıklılığının belirlenmesinde kullanılan deney yöntemlerinden biri
MICIR : 4-32 mm dane çaplı kırmataÅŸ
MOLOZ : Yapım yıkım artığı
ÖNDÖKÜMLÜ BETON(PREKAST): Daha önce dökülüp sonra yerine konan bir yapı bileÅŸenini oluÅŸturan betondur.
ÖNGERÄ°LMELÄ° BETON : Elemana gelecek yüklerin etkilerinin çeliÄŸin beton içinde gerilmesi ile istenen ÅŸekilde dengelendiÄŸi betondur.
PERMEABÄ°LÄ°TE : Geçirgenlik
PLASTÄ°K ÇATLAK : Henüz yerleÅŸtirilmiÅŸ plastik haldeki taze betonun yüzeyinde meydana gelen çatlaktır.
PLASTÄ°SÄ°TE : Yeni karıştırılmış betonun veya harcın deformasyona karşı direncini ve kalıplanabilme ÅŸartlarını belirleyen özelliÄŸidir.
POISSON ORANI : Beton numunelerine elastik bölgede basınç gerilmeleri uygulandığında deney numunelerinde meydana gelen enine birim uzamanın boyuna birim kısalmaya mutlak deÄŸerce oranı
POROZÄ°TE : 1- Gözeneklilik
2- Bir boşluğun birim dolu hacmine oranı
PORTLANT ÇÄ°MENTOSU 32.5: Portlant çimentosu klinkeri ve alçı taşının birlikte, puzolanik madde katılmadan öÄŸütülmesi sonucu elde edilen, 28 günlük basınç mukavemeti en az 325 kg/cm2 (32.5N/mm2) olan portlant çimentosudur.
PREFABRÄ°KASYON : Önyapım, ön üretim
PREKAST : Önceden dökülmüÅŸ
PRÄ°Z : Beton ve harçlarının katılaÅŸmaya baÅŸlama süresi
PRÄ°Z BAÅžLAMA SÜRESÄ° : Beton karılırken suyun çimentoya temas ettiÄŸi andan itibaren betondan elenerek ayrılmış olan harcın, çapı 6,175 mm olan bir sondanın daldırılmasına karşı 5kg/cm2 (0,5 N/mm2)’ lik bir mukavemet kazanmasına kadar geçen süredir.
PRÄ°Z BÄ°TME SÜRESÄ° : Beton karılırken suyun çimentoya temas ettiÄŸi andan itibaren betondan elenerek ayrılmış olan harcın, çapı 6,175 mm olan bir sondanın daldırılmasına karşı 35kg/cm2 (3,5 N/mm2)’ lik bir mukavemet kazanmasına kadar geçen süredir.
PUZZOLAN : Kendisinin baÄŸlayıcı karakteri çok az olan veya hiç olmayan ancak ince olarak öÄŸütülmüÅŸ halde veya ortamda nem bulunması halinde kalsiyum hidroksitle normal sıcaklıklarda reaksiyona girerek baÄŸlayıcı nitelikleri olan bileÅŸikleri meydana getirme yeteneÄŸine sahip silisli veya silisli ve alüminli bir malzemedir.
PÜSKÜRTME BETON : Basınçlı hava kullanımı yoluyla iÅŸlem uygun olarak hazırlanmış yüzeyler üzerine püskürtülen ve püskürtme basıncıyla istenilen yüzeyler üzerine yapışan beton veya harçtır.
SATIH VÄ°BRATÖRÜ : Betonu sıkıştırmak için üst yüzeye uygulanan vibratördür.
SLAMP : Çökme, betonun (kıvamının) ölçülebilen oturması
SOÄžUK DERZ : Beton dökümü sırasında uygulamadaki gecikme sebebiyle iki tabaka arasında meydana gelen derz veya süreksizliktir.
STANDART SAPMA : Ortalama deÄŸerden sapmaların mertebesini gösteren istatistiki bir deÄŸerdir.
TAÅž UNU : 0,25 mm göz açıklıklı kare gözlü elekten geçen ince malzemedir.
TAZE BETON : Betonun karıştırma iÅŸlemi bittikten sonra sahip olduÄŸu iÅŸlenebilirliÄŸi bir deÄŸiÅŸme olmadan koruyabildiÄŸi süre içindeki halidir.
TEKRAR SIKIÅžTIRMA : YerleÅŸtirme ve ilk sıkıştırmadan sonra veya priz baÅŸlangıcından önce betona bir veya daha fazla vibrasyon uygulanmasıdır.
TRAS : BaÄŸlayıcı özelliÄŸi olan volkanik tüf
TREMÄ° : Betonun su altında yerleÅŸtirilmesini saÄŸlayan dökme hunisidir.
TUVENAN : Dereden çıkarılmış, elenmemiÅŸ ve yıkanmamış, olduÄŸu gibi kullanılan kum çakıl karışımı yapı malzemesi
VAKUMLU BETON : Vakum yöntemiyle içindeki fazla suyun alınarak prizi çabuklaÅŸtıran, kalıp alma süresini kısaltan beton
VÄ°BRASYON : TitreÅŸim
VÄ°BRATÖR : Taze betonun içindeki boÅŸlukları ve hapsolmuÅŸ havayı azaltarak betonu sıkıştırmakta kullanılan titreÅŸimli alettir.
VÄ°ZKOZÄ°TE : Bir sıvımsı maddenin akmaya gösterdiÄŸi karşı koyma

Kaynak: kalitekontrol.org

Popülerliği: 13% [?]