1. Nereden çıktı ÅŸimdi bu Yetkin Mühendislik?

Yetkin Mühendislik ÅŸimdi çıkmadı; geliÅŸmiÅŸ ülkelerin pek çoÄŸunda uzun yıllardan beri bu kavram çevresinde deÄŸiÅŸik adlarla ve deÄŸiÅŸik tanımlarla geliÅŸtirilmiÅŸ sistemler baÅŸarıyla yürütülmektedir. Türkiye’de böyle bir sistemin baÅŸlatılması, 1973 den beri gündemdedir; özellikle 1996-97 yıllarında Ä°nÅŸaat Mühendisleri Odası tarafından kapsamlı bir çalışma yapılmış; bir yasa taslağı ve bununla uyumlu bir uygulama yönetmeliÄŸi taslağı düzenlenmiÅŸ; ancak, bu hazırlıkların uygulamaya geçirilmesine olanak bulunamamıştır.

Öte yandan, 2004 güz aylarında gerçekleÅŸtirilen Deprem Åžurası kapsamında, bu konu önemle ele alınmış ve bir an önce uygulamaya geçilmesi konusu, Åžura kararları arasında yer almıştır. Bu karar doÄŸrultusunda, Bayındırlık ve Ä°skan Bakanlığı çalışmalar baÅŸlatmış, ortaya çıkan bir taslağı, çeÅŸitli kuruluÅŸlara göndererek görüÅŸ ve önerilerini istemiÅŸtir. Henüz yeni baÅŸlatılmış olan bu çalışmanın yeterince geliÅŸtirilip olgunlaÅŸtırılabilmesi için uzunca bir süreye gereksinim duyabileceÄŸi izlenimi alınmaktadır. 

2. Getirilen bu Yetkin Mühendislik sisteminin amacı nedir?

Yetkin Mühendislik sisteminin amacı, ilgili yönetmelikte, “Tüm ülkede kiÅŸiler ve kamu yararı ile etik ilkelerine uygun, bilimsel gerekler ve çaÄŸdaÅŸ tekniklere dayalı, üstün nitelikli ve güvenilir mühendislik hizmetlerinin sunulmasını ve bu hizmetlerle ilgili yanlış uygulamaların önlenmesini saÄŸlamak” olarak tanımlanmaktadır. KuÅŸkusuz ki, bu amaç, uzun dönemde saÄŸlıklı uygulamalar sonucunda gerçekleÅŸtirilebilecek, saygın bir amaçtır. Bununla birlikte, konuya kısa dönemli ve daha yalın bir anlayışla da yaklaşılabilir:

ÇeÅŸitli mühendislik iÅŸleri, çeÅŸitli düzey ve nitelikte mühendislere uygundur ve bir tür optimizasyon sanatı olan mühendislikte amaç, her mühendisden kendisine en uygun olan türde bir iÅŸte ve en verimli bir biçimde yararlanmaktır. Bu anlayış içinde, Yetkin Mühendislik düzeninin amacı, belli nitelikleri taşıdığını kanıtlamış olan mühendislerin bir katalogda toplanması ve bu nitelikte mühendisler arayanların gerektiÄŸinde bu katalogdan yararlanmasını saÄŸlamak olarak da görülebilir. Elbette bu anlayış, bu katalog dışında kalan mühendislerin söz konusu nitelikleri taşımadıkları anlamına kesinlikle gelmez; kuÅŸkusuz ki, bu nitelikleri en üst düzeyde taşıyan birçok mühendis kataloga girmek üzere baÅŸvuruda bulunma gereÄŸi duymayacaktır.

3. Yetkin Mühendis kimdir; Yetkin Mühendislik nedir?

Yetkin Mühendis, meslek bilgisi ve yeteneÄŸi ile, meslekte deneyim birikimi ile, kiÅŸiliÄŸi ve etik anlayışı ile belli bir olgunluk düzeyine eriÅŸtiÄŸini, girdiÄŸi sınavlarda gösterdiÄŸi baÅŸarı ve sunduÄŸu dosyada sergilediÄŸi baÅŸarılı mühendislik birikimi ile kanıtlamış mühendistir. Yetkin mühendisin büyük baÅŸarılara imza koymuÅŸ bir dahi olması gerekmez; yaptığı iÅŸleri körükörüne yapmayan, yaptığı sıradan iÅŸleri bile ne yaptığını bilerek ve mühendis zekasını kullanarak yapan bir mühendis olması yeterlidir.

Yetkin Mühendislik, “Müh.”, “Y. Müh.” gibi bir derece deÄŸildir; bir yetki veya bir üstünlük de deÄŸildir. Olsa olsa bir ayrıcalıktır. Üyelerinde bazı özellikler arayan bir kulüp üyeliÄŸidir belki; yalnızca 100 metreyi 12 saniyenin altında koÅŸabilenleri üyeliÄŸe kabul eden bir atletizm kulübü gibi bir kulübün üyeliÄŸi… Öyle bir kulüp ki, eÄŸer biri bu nitelikte bir atlet arıyorsa, bu kulübe baÅŸvurarak kolayca ulaşır istediÄŸine. Ancak, bu dereceyi ya da daha iyisini yapabilen herkesin de bu kulübe üye olması gerekmez; eÄŸer 9.5 saniyede koÅŸabiliyorsanız, nerede olsanız arayanlar gelip sizi bulurlar.

4. Diploma vermek üniversitelerin iÅŸi; Odanın buna yetkisi var mı?

Verilen belge bir derece ya da bir diploma deÄŸildir. Bir eÄŸitim programının baÅŸarı belgesi de deÄŸildir; eÄŸitimle, hele üniversitede verilen mühendislik eÄŸitimiyle hiçbir ilgisi yoktur. Bu anlamda, diploma vermek elbette üniversitenin iÅŸidir, Odanın deÄŸil. Bu belge yalnızca, kendi isteÄŸi ile baÅŸvurarak belli nitelikleri kazanmış olduÄŸunu kanıtlamış olan bir üyesine Odanın verdiÄŸi ve o kiÅŸinin bu nitelikleri taşıdığını gösteren bir belgedir; dolayısıyla, buna bir diploma anlamı yüklemek doÄŸru olmaz.

Bu türden hizmetler sunmak meslek kuruluÅŸlarının temel görevleri arasındadır; dünyanın her yerinde bu iÅŸleri meslek kuruluÅŸları yapmaktadır. Dayanağını TMMOB Yasasından alan Ä°MO Ana YönetmeliÄŸi, Odanın görevlerini sıralarken “… üyelerin yetkin mühendis olmalarını saÄŸlamak” görevine de yer vermektedir. Bir eÄŸitim ya da araÅŸtırma programı ile herhangi bir iliÅŸkisi olmayan, meslekte yetkinliÄŸe yönelik bu tür bir deÄŸerlendirme-belgeleme çalışmasını yapmak ne üniversitelerin iÅŸidir, ne de YükseköÄŸretim Kurulu ya da Üniversitelerarası Kurul gibi ÅŸemsiye örgütlerin iÅŸi.

5. Bu işi yapan başka meslek kuruluşları var mı?

GeliÅŸmiÅŸ ülkelerin hemen hemen hepsinde benzer sistemler bulunmakta ve bu iÅŸleri her yerde meslek kuruluÅŸları yapmaktadır. Ülkemizde ise, bazı bakımlardan farklı olmakla birlikte, benzer bir uygulamayı Makina Mühendisleri Odası iki yıldan beri yürütmektedir.

6. Yetkin Mühendis olmak bana ne kazandırır?

Somut parasal kazanç anlamında, ÅŸu sırada hiçbir ÅŸey kazandırmaz; belki bir ayrıcalık, bir saygınlık kazandırır, özgüveninizin geliÅŸmesine bir katkıda bulunur, o kadar. Ancak, sistem yerleÅŸtikçe ve yetkin mühendis, ‘aranan mühendis’ olmaya baÅŸladıkça (ki, çeÅŸitli çevreler bu yöndeki gereksinimlerini ÅŸimdiden dile getirmektedirler), bu belgenin size mühendislik pazarında geçerliliÄŸi olan önemli bir deÄŸer kazandıracağı kuÅŸkusuzdur. 

7. Yetkin Mühendis olmazsam hangi yetkilerimi kaybederim?

Kaygılanmayın deÄŸerli meslektaşımız, bugün sahip olduÄŸunuz hiçbir yetkiyi kaybetmeniz söz konusu deÄŸildir. Yasanın verdiÄŸi yetkiyi bir yönetmelikle kaldırmak mümkün müdür? Böyle bir ÅŸey düÅŸünülemez bile. Kaldı ki, inÅŸaat mühendislerinin dayanışma örgütü olan, onların haklarını üst düzeyde elde etmelerine yardımcı olmayı ilke edinen Ä°nÅŸaat Mühendisleri Odası’nın, üyelerinin yetki kaybına uÄŸramasına yol açacak bir düzenlemeye öncülük etmesi olacak ÅŸey deÄŸildir. Bu sistem, üyelerden hiçbirine kaybettirmeyecek, ama biraz çaba gösterenlere kazandıracak bir biçimde geliÅŸtirilmiÅŸtir.

BaÅŸarılı mühendislik uygulamaları ve saygın kiÅŸiliÄŸiyle kendisini mühendislik çevrelerine kabul ettirmiÅŸ bir mühendis iseniz, Yetkin Mühendis belgesi alsanız da olur, almasanız da. Ama alıp bir kenara koymakta ne zarar olabilir ki? Ä°leride bazı özel iÅŸler için Yetkin Mühendisler arandığında, bu hazırlık iÅŸinize yarayabilir.

8. Yetkin Mühendislik uluslararası çalışma alanında bana bir yarar saÄŸlar mı?

Hiç kuÅŸkusuz evet. Özellikle buna benzer bir sistemin yerleÅŸik olduÄŸu ülkelerin mühendis ve firmalarıyla iÅŸbirliÄŸine girmeniz aÅŸamasında, bu özelliÄŸinizin karşınızdaki kiÅŸilere sizin nitelikleriniz hakkında çok olumlu bir izlenim vereceÄŸi kuÅŸkusuzdur.

9. DeÄŸerlendirme ölçütleri nelerdir?

Yetkin Mühendislik deÄŸerlendirmesi üç temel ölçüte dayanmaktadır:

Adayın kendi mühendislik alanının temel kavramlarına ve uygulama ilkelerine egemen olması; herÅŸeyin ayrıntılarını bilmesi deÄŸil, temel ilkeleri özümsemiÅŸ olması; bunun sonucunda, mühendislik problemlerine bütüncül bir açıdan yaklaÅŸabilmesi.
Meslekte yeterli ve nitelikli deneyim birikimine sahip olması; yalnızca süresiyle deÄŸil, içeriÄŸi ve düzeyi ile de yeterli olan bir deneyim birikimi.
Meslek etik değerlerini benimsemiş olması; meslek uygulamaları sırasında bu ilkelere aykırı tutum ve davranışlarda bulunmamış olması.

10. Herbir sınavın amacı, kapsamı ve düzeyi nedir?

Yetkin Mühendisin, mühendislik problemlerine bütünsel bir açıdan bakabilmesi beklenir. Bu yüzden, yalnızca kendi alanında yoÄŸunlaÅŸan dar bir açıdan deÄŸil, en azından inÅŸaat mühendisliÄŸinin diÄŸer alanlarındaki sorunlar açısından da bakabilmelidir. Bu yaklaşım, inÅŸaat mühendisliÄŸinin diÄŸer alanlarına giren her konuda deÄŸil ama bazı konularda bilgi sahibi olmasını, o alanların temel ilkeleri ve önemli sorunları hakkında genel bir görüÅŸ geliÅŸtirebilmesini gerektirir. “Genel Konular” baÅŸlıklı yazılı sınav, bu doÄŸrultuda bir deÄŸerlendirmeye yöneliktir. Bu sınavda inÅŸaat mühendisliÄŸinin deÄŸiÅŸik alanlarında çok sayıda soru sorulup az sayıda sorunun yanıtlanması (örneÄŸin, kırk sorudan yirmisi) istenir. Böylece, adaya bazı konuları seçebilme olanağı tanınır. Bu sınavda sorulan sorular genellikle, fazla derinlik gerektirmeyen, temel ilke ve kavramları yoklayan sorulardır. O dönem baÅŸvuran tüm adaylara ortak bir Genel Konular sınavı verilir.

Adayın kendi çalışma alanındaki temel kavramlara ve uygulama ilkelerine ne derecede egemen olduÄŸunu yoklamaya yönelik olan “Özel Konular” baÅŸlıklı yazılı sınavda ise yine ayrıntılı hesap gerektirmeyen, temel ilke ve kavramları yansıtan türden sorulur; ama bu kez temel ilkelerin daha derinlemesine bilinmesi ve uygulanabilmesi gerekir. Bu sınavda, dışarıda bırakılabilecek soru seçeneÄŸi çok daha azdır (örneÄŸin, yirmibeÅŸ sorudan yirmisi). O dönem baÅŸvuruya açılan herbir yetkin mühendislik alanı için ayrı bir Özel Konular sınavı verilir. Yazılı sınavların her ikisi de çoktan seçmeli sorulardan oluÅŸur ve bilgisayarda okunur.

Yalnızca yazılı sınavlarda baÅŸarılı olan adayların çaÄŸrılacağı sözlü sınavın amacı, adayın sunduÄŸu ve deneyim birikimini özetleyen dosyayı, adayın yapacağı kısa sunuÅŸ çevresinde deÄŸerlendirirken, adayın mühendislik perspektivini, problemlere yaklaÅŸma biçimini, sahip olduÄŸu bilgiyi uygulamada kullanabilme becerisini tartmaya çalışmaktır. Bu amaçla, adaya yaptığı sunuÅŸta ele aldığı baÅŸlıca projesine iliÅŸkin sorulardan baÅŸlayarak, meslek uygulamalarına iliÅŸkin çeÅŸitli konularda sorular sorulur. Bu görüÅŸme sırasında, adayın etik anlayışına iliÅŸkin ipuçları elde etmeye de uÄŸraşılır.

11. Sınavları kimler, nasıl yapacak, nasıl değerlendirecek?

Yazılı sınavlar, Yetkin Mühendislik Kurulu’nun belirleyeceÄŸi ilkeler doÄŸrultusunda, deneyimli mühendisler ve öÄŸretim üyelerinden oluÅŸan Sınav Kurulları’nca planlanır, geliÅŸtirilir ve gerçekleÅŸtirilir. Sınav Kurulu’nun deneyimli mühendisler ve öÄŸretim üyeleri arasından belirleyeceÄŸi soru hazırlayıcılardan herbiri beÅŸer soruluk paketler düzenlerler. Sınav Kurulu, bu paketlerin herbirinden en çok bir soru seçerek sınavı düzenler. Sınav kesin biçimini aldıktan sonra çift anahtarlı bir kasada güvenlik altına alınır. Sınav günü mühürlü torbalar içince sınav salonlarına getirilerek uygulanan sınavlar yine mühürlü torbalar içinde toplanır. Optik okuyucu yanıt formuna iÅŸlenmiÅŸ olan sınav yanıtları bilgisayarda okunarak notlanır. Not çizelgeleri Yetkin Mühendislik Kurulu tarafından deÄŸerlendirilerek sınav sonuçlandırılır.

Yazılı sınavlarda baÅŸarılı olan adayların çağırılacağı sözlü sınav, deneyimli mühendisler ve öÄŸretim üyelerinden oluÅŸan üçer kiÅŸilik jüriler tarafından gerçekleÅŸtirilir. Jürinin herbir aday için ayrı ayrı düzenleyeceÄŸi raporda, hem çeÅŸitli ölçütler için not verilir, hem de jürinin izlenimleri kısa notlarla belirtilir. Kesin karar, bu raporları topluca deÄŸerlendiren Yetkin Mühendislik Kurulu tarafından verilir.

12. Sınavlar için bir hazırlık yapmam gerekir mi?

Bu üniversitedeki ders geçme sınavlarına benzemez; ders çalışarak bu sınavlarda baÅŸarılı olunamaz; meslek uygulamalarını ne yaptığını bilerek, bilinçli bir biçimde gerçekleÅŸtiren mühendisler kolayca baÅŸarılı olabilirler. Bununla birlikte, sınavlar için bir hazırlık yapmak elbette anlamlı ve yardımcı olur. Ancak, bu hazırlık sırasında, sayısal çözüm yöntemleri üzerinde deÄŸil, temel ilkelerin özümsenmesi yönünde yoÄŸunlaşılmalıdır; formüllerin ezberlenmesi deÄŸil, anlamları ve özellikle yansıttıkları fiziksel olayın nasıl ele alındığı üzerinde durulmalıdır.

13. Sınava hazırlama kursları verecek misiniz?

Üniversite giriÅŸ sınavına ya da tıpta uzmanlık sınavına hazırlama kursları türünden kurslar bu sınavın amacı, kapsamı ve felsefesine aykırıdır; kalıplar öÄŸretilerek iyi mühendis oluÅŸturulamaz. Bu nedenle, Ä°nÅŸaat Mühendisleri Odası’nın bu türden kurslar düzenlemek gibi bir niyeti ve hazırlığı yoktur. Bu tür kurslara talep doÄŸacağı bellidir, ama Oda buna kesinlikle karşı koymalıdır.

14. Sınav harcı almasanız olmaz mı?

KeÅŸke olabilseydi; ne yazık ki, bu düzenin iÅŸleyebilmesi için önemli sayılabilecek bir kaynak gerekmektedir. Sistemin ardında, soru hazırlanması, sınav düzenlenmesi, sınav deÄŸerlendirilmesi, jüri çalışmaları gibi entellektüel katkı düzeyi yüksek, geniÅŸ kapsamlı, profesyonel bir hizmet gereksinimi bulunmaktadır. Ayrıca, kurullarda ve jürilerde görev alan üyelerin yol ve konaklama giderleri; sistemin sekreteryasını yürütecek personel gereksinimi, bunlar için çalışma alanları ve araç-gereç gereksinimi vardır; sınavlar için gereken çeÅŸitli yönetsel ve teknik hizmetler vb vb vb vardır. BaÅŸvuru sayısı tahminlerine dayalı yaklaşık bütçe hesapları, bugün alınan sınav harcı ile alınacak Yetkin Mühendislik aidatlarının, olası giderlerin ancak yarısını karşılayabileceÄŸini göstermekte, aradaki fark baÅŸka kaynaklardan saÄŸlanmaktadır. Ä°leride baÅŸvuru sayısının önemli ölçüde artacağı, giderlerin ise aynı oranda artmayacağı düÅŸünülerek, bütçenin kendisini dengeleyeceÄŸi umulmaktadır. Kayıt harcı alınması zorunluluÄŸunun tüm meslektaÅŸlarımız tarafından anlayışla karşılanacağını umuyoruz.

15. Rapor yazmak mühendisin iÅŸi deÄŸil; yazmasam olmaz mı?

Bunu duymamış olalım sevgili meslektaşımız; rapor yazmak mühendisin iÅŸidir, hem de en önemli iÅŸlerinden biridir.

Yaptığınız çalışmalar arasından seçtiÄŸiniz birini özetleyen bir rapor düzenlemeniz ve bu raporda ele alınan çalışmayı sözlü sınav sırasında sunmanız, mühendislik problemlerine yaklaşımınızın ve deneyim birikiminizin kapsamı ve niteliÄŸinin anlaşılması bakımından büyük önem taşımaktadır. Ayrıca, yazdığınız raporun içeriÄŸi, dili ve anlatımı, kurgulanma biçimi gibi konular mühendislik raporu yazabilma beceriniz hakkında; yapacağınız sunuÅŸ da sözlü iletiÅŸim beceriniz hakkında jüriye bir fikir verecektir. Sözün kısası, bu rapor baÅŸvuru dosyanızın vazgeçilemeyecek kadar önemli bir ögesidir.

16. Özgün katkılarımı soruyorsunuz; kaç kiÅŸi özgün katkı yapabilir ki?

Adaydan sunacağı raporda ve düzenleyeceÄŸi Özet Bilgi Formu’nda, çalışmalarına yaptığı özgün katkıları belirtmesinin istenmesi, sizin gibi, birçok mühendisi tedirgin etmektedir. Ä°ÅŸini kendisine öÄŸretildiÄŸi gibi yaptığını, ama kendisinden hiçbir zaman özgün katkı istenmediÄŸini düÅŸünen birçok mühendisin taşıdığı bu tasa, özgün katkı kavramının doÄŸru yorumlanmamasından kaynaklanmaktadır. Yaptığınız özgün katkının Nobel’e aday olması gerekmez; karşılaÅŸtığınız bir mühendislik probleminin çözümü için baÅŸka birinden ya da bir kitaptan öÄŸrenmeksizin kendi kendinize önerip uyguladığınız ve baÅŸarılı sonuç aldığınız bir yaklaşım özgün bir katkıdır. ÖrneÄŸin, belli bir amaçla kullanılagelen bir yöntemin bambaÅŸka bir iÅŸte verimli ve baÅŸarılı biçimde kullanılması gibi; karşılaşılan bir sorunun çözümlenebilmesi için bir düzenek geliÅŸtirilmesi gibi; uygulanagelen bir süreçte iÅŸlem sırası deÄŸiÅŸtirilerek daha verimli sonuç alınması gibi. Bu anlayışla yaklaşılırsa, doÄŸru dürüst mühendislik yapmış olan herkesin kolayca ortaya koyabileceÄŸi birçok özgün katkısı elbette vardır.

17. Başarılı-başarısız kararını kim verecek?

Yukarıda, 11 sayılı soruda belirtildiÄŸi gibi, baÅŸarılı-baÅŸarısız kararı, jüri raporlarını topluca deÄŸerlendiren Yetkin Mühendislik Kurulu tarafından verilir.

18. Çok yetkili gibi görünen bu Yetkin Mühendislik Kurulu kimlerden oluÅŸuyor?

Yönetmelik, Yetkin Mühendislik uygulamasının yetki ve sorumluluklarını, gerçekten de Yetkin Mühendislik Kurulu’nda toplamıştır. Bu ağır sorumluluÄŸu yüklenmiÅŸ olan yedi kiÅŸilik Kurul’da, iki tane deneyimli üniversite üyesi, uygulamadan gelen ve üç tanesi Oda yönetimlerinde görevler almış dört tane deneyimli mühendis ve çok üst düzey bir bürokrat olan deneyimli bir mühendis bulunmaktadır. 

19. Tarafsız bir değerlendirme yaptığınızdan nasıl emin olurum?

Yukarıda, 11 sayılı soruda anlatıldığı gibi, sınavlar, pek çok uzman kiÅŸinin katkısı alınarak gerçekleÅŸtirilmekte ve anonim bir deÄŸerlendirme ile sonuçlandırılmaktadır. Yazılı sınavlar farklı deÄŸerlendirme kaygısına yer vermeyecek biçimde, bilgisayarda okunmaktadır. Sözlü sınavlarda bu kaygının tümüyle ortadan kaldırılması, ne yazık ki, olanaklı deÄŸildir. Ancak, paralel çalışacak sözlü sınav jürileri arasında eÅŸgüdüm ve eÅŸdüzeylilik saÄŸlamak ve farklılıkları enaza indirebilmek amacıyla, jürilerde görev alacak kiÅŸiler için bir kurs verilmektedir. Bu kursta, sınavın felsefesi, uygulama ilkeleri, deÄŸerlendirme ölçütleri vb konular ayrıntılı olarak anlatılmakta ve kurs sırasında deneme sınavları gerçekleÅŸtirilerek bu konular irdelenmekte, böylece jüriler benzer bir anlayışa getirilmektedir. Kaldı ki, jüriler adayın baÅŸarılı ya da baÅŸarısız sayılması konusunda bir öneride bulunmakla birlikte, kesin karar, jüri raporlarını topluca deÄŸerlendiren Yetkin Mühendislik Kurulu tarafından verilmektedir. Kurul’un da tarafsız davranacağından kuÅŸku duyulmayacak kadar güvenilir kiÅŸilerden oluÅŸturulmasına çalışılmıştır.

20. Dışarıdan gelecek baskıları önleyebilecek misiniz?

DeÄŸerlendirme kararlarını etkilemeye yönelik bazı giriÅŸimlerle karşılaşılması söz konusu olabileceÄŸi düÅŸünülmektedir. Yukarıda anlatılan deÄŸerlendirme süreci, bu tür istenmeyen etkileri enaza indirebilme çabası içinde geliÅŸtirilmiÅŸtir. Süreç içinde görev alan pek çok kiÅŸi bulunmakla birlikte, bu kiÅŸilere yöneltilen etkileme çabalarının sonuç vermesi beklenemez. Zira, son karar Yetkin Mühendislik Kurulu tarafından verilmektedir. Bu nedenle, bu tür dış etkilerin Kurul üyelerine yöneltilmesi söz konusu olabilecektir. Kurul üyeleri ise bu sevimsiz giriÅŸimlere göÄŸüs germeye hazırlıklıdır.

21. Ben 14.5 yıllık mühendisim; 15 yıllıkların sınava alınmaması haksızlık deÄŸil mi?

Sizin durumunuz kötü bir raslantı olarak deÄŸerlendirilmeli sevgili meslektaşımız. Ancak, sınır tanımlayan her kural, sınırı nereye yerleÅŸtirirseniz yerleÅŸtirin, sınıra yakın durumdaki bazı kiÅŸiler için benzer bir durum yaratır; anlayışla karşılayacağınızı umarız.

22. Ben inÅŸaat mühendisliÄŸi alanında profesörüm; beni de mi sınava alacaksınız?

Evet sevgili meslektaşımız, eÄŸer Yetkin Mühendis olmak istiyorsanız, Yönetmelikte tanımlanan iÅŸlemleri sizin de gerçekleÅŸtirmeniz gerekmektedir. Akademik yetkinliÄŸiniz konusunda kuÅŸku duymak aklımızdan bile geçmez. Ancak, yoÄŸun akademik çalışmalarınız sırasında, meslek uygulamalarıyla yeterince uÄŸraÅŸamamış olabilirsiniz. Meslekte yetkinlik konusunda bir deÄŸerlendirme yapmayı amaçlayan Yetkin Mühendislik sisteminin bu konuyu gözardı etmesi, takdir edersiniz ki, düÅŸünülemez.

Profesör olduÄŸunuza göre, deneyimli mühendis (15 yıl ve üzeri) koÅŸulunu büyük olasılıkla saÄŸlıyorsunuz. Böyle ise, sınava girmeniz gerekmeyecek, baÅŸvuru dosyası düzenlemeniz yeterli olacaktır. EÄŸer bu koÅŸulu saÄŸlamayan, çok baÅŸarılı genç bir profesör iseniz, sınava girmenin sizin için sorun olmayacağını ve sınavı kolayca baÅŸarabileceÄŸinizi umarız.

23. BaÅŸka bir ülkeden benzer bir belgem var; otomatik olarak belge alırım deÄŸil mi?

Ne yazık ki hayır, deÄŸerli meslektaşımız. Her ülkenin yerel koÅŸulları, mühendislik anlayışı ve uygulamaları biribirinden farklı olabilir. Yetkin Mühendislik kavramının tanımı, amacı, deÄŸerlendirme ölçütleri ve uygulama yöntemleri de, doÄŸal olarak, çoÄŸu kez biribirinden farklıdır. Bu nedenlerle, otomatik bir eÅŸdeÄŸerlilik uygulaması bugün için söz konusu deÄŸildir.

Ä°leride eÅŸdeÄŸerlilik ölçütleri tanımlanır, bunlar üzerine kurulu bir baÅŸvuru düzeni ve bir deÄŸerlendirme yöntemi geliÅŸtirilirse, bu tür baÅŸvurular kabul edilebilir ve bir eÅŸderlilik deÄŸerlendirmesi sonucuna göre belge verilebilir. Ancak, henüz böyle bir çalışma yapılmış ya da yakında yapılması planlanmış deÄŸildir.

24. Yetkin Mühendisler çıkınca, Yetkin Mühendis olmayanlar iÅŸsiz mi kalacak?

Böyle bir durum kesinlikle söz konusu deÄŸildir. Kimsenin yetkilerinin azaltılması ya da iÅŸ alanının daraltılması amaçlanmadığı gibi olanaklı da deÄŸildir; içiniz rahat olsun.

25. Ä°ÅŸ bulma güçlüÄŸü çeken genç mühendisler Yetkin Mühendislere bağımlı mı olacak?

Bugün bazı genç mühendislerin iÅŸ bulmada güçlüklerle karşılaÅŸabildikleri görülmektedir. Bu durumun ekonomik, sosyal, eÄŸitsel vb çeÅŸitli nedenleri bulunduÄŸu bilinmektedir; ama Yetkin Mühendislik sisteminin gelmesiyle bu durumda bir deÄŸiÅŸiklik olması için herhangi bir neden yoktur. EÄŸer beÅŸ yıl süreyle bir Yetkin Mühendisle birlikte çalışmış olmak koÅŸulundan söz ediyorsanız, kendi bağımsız çalışma düzeninizi kurmadığınız sürece, aynı gereksinim bugün de vardır. Kendi bağımsız çalışma düzeninizi kurabilecek ve kendi olanak ve yeteneklerinizle ayakta kalabilecek güce sahipseniz, bunu Yetkin Mühendislik sistemi varken de yapabilirsiniz; bunu yapmak için Yetkin Mühendis olmaya gerek yok.

Kaynak: imo.org.tr

Popülerliği: 8% [?]